Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 25

ललितोवाच । असत्यो भिन्नमर्य्यादः क्रूरः क्रूरजनप्रियः । त्वं मा कृथा नः पुरतः कथां तस्याऽकृतात्मनः

lalitovāca | asatyo bhinnamaryyādaḥ krūraḥ krūrajanapriyaḥ | tvaṃ mā kṛthā naḥ purataḥ kathāṃ tasyā'kṛtātmanaḥ

ลลิตากล่าวว่า: เขาเป็นคนเท็จ ละเมิดครรลองความเหมาะสม โหดร้ายและเป็นที่รักของคนโหดร้าย อย่าเล่าเรื่องของผู้ไร้การสำรวมผู้นั้นต่อหน้าเรา

lalitāLalitā
lalitā:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootlalitā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (वक्ता)
uvācasaid
uvāca:
Kriyā (Main action)
TypeVerb
Root√vac (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
asatyaḥuntruthful
asatyaḥ:
Viśeṣaṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Roota-satya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
bhinna-maryādaḥone whose bounds/decency are broken
bhinna-maryādaḥ:
Viśeṣaṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootbhinna (कृदन्त, √bhid ‘to break’) + maryādā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—बहुव्रीहिः (भिन्ना मर्यादा यस्य)
krūraḥcruel
krūraḥ:
Viśeṣaṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootkrūra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
krūra-jana-priyaḥdear to cruel people
krūra-jana-priyaḥ:
Viśeṣaṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootkrūra (प्रातिपदिक) + jana (प्रातिपदिक) + priya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (क्रूरजनस्य प्रियः)
tvamyou
tvam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
do not
:
Negation (prohibition)
TypeIndeclinable
Rootmā (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (prohibitive particle)
kṛthāḥdo (make)
kṛthāḥ:
Kriyā (Command)
TypeVerb
Root√kṛ (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; निषेध ‘माऽ’ सह—‘do not do/make’
naḥfor us / of us
naḥ:
Sampradāna/Sambandha (for us/of us)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी (Genitive/Dative), बहुवचन; एन्क्लिटिक रूप
purataḥin front (of), before
purataḥ:
Deśa-adhikaraṇa (Place adjunct)
TypeIndeclinable
Rootpuratas (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
kathāmtalk, mention, story
kathām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkathā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
tasyaof him
tasya:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
akṛta-ātmanaḥof that unrestrained/undisciplined one
akṛta-ātmanaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier of ‘tasya’)
TypeAdjective
Roota-kṛta (कृदन्त, √kṛ ‘to do’, negated) + ātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (अकृतः आत्मा यस्य)

Lalitā

Tirtha: Dvārakā/Dvāravatī

Type: kshetra

Scene: Lalitā, face flushed, points or gestures sharply while addressing Uddhava, forbidding mention of the ‘akṛtātmā’; surrounding women show mixed fear and solidarity.

L
Lalitā
U
Uddhava
K
Kṛṣṇa (implied)

FAQs

In intimate devotion, even reproach can arise from love; the Purāṇic tradition recognizes complex devotional moods.

Dvārakā, as the māhātmya context anchoring the episode within sacred geography.

None; it is a dialogue expressing emotional theology rather than ritual law.