Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 10

उपवासपरो यस्तु तत्रैका रजनीं नयेत् । स याति परमं स्थानं यत्र सप्तर्षयोऽमलाः

upavāsaparo yastu tatraikā rajanīṃ nayet | sa yāti paramaṃ sthānaṃ yatra saptarṣayo'malāḥ

ผู้ใดมุ่งมั่นในอุโบสถและอยู่ที่นั่นเพียงหนึ่งราตรี ผู้นั้นย่อมถึงสถานอันสูงสุด ที่ซึ่งพระสัปตฤๅษีผู้บริสุทธิ์สถิตอยู่

उपवासपरःdevoted to fasting
उपवासपरः:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootउपवास + पर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः (‘उपवासे परः’ = fasting-devoted)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सम्बन्धक
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण
एकाone
एका:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; संख्याविशेषण (agreeing with रजनीम्)
रजनीम्night
रजनीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरजनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
नयेत्should spend/lead
नयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनी (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
यातिgoes/attains
याति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
परमम्supreme
परमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (to स्थानम्)
स्थानम्abode/place
स्थानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक सम्बन्धक (relative adverb: where)
सप्तर्षयःthe seven sages
सप्तर्षयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसप्त + ऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; द्विगु-समासः (‘सप्त ऋषयः’)
अमलाःpure/stainless
अमलाः:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootअमल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (to सप्तर्षयः)

Sūta (deduced, Prabhāsa Khaṇḍa narrative style)

Tirtha: Vasiṣṭha-tīrtha (Arbuda)

Type: kshetra

Scene: Night at an āśrama: a fasting pilgrim sits in meditation near a small fire; above, the Saptarṣis appear as luminous sages or as the Great Bear constellation, indicating the ‘parama sthāna’.

S
Saptarṣi (Seven Sages)

FAQs

Small, sincere austerities performed at a sacred place can yield exalted spiritual destinations.

The ‘there’ refers to the holy area of Vasiṣṭha’s āśrama in the Arbuda Khaṇḍa context.

Upavāsa (fasting) and staying one night (eka-rātri) at the sacred site.