Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 24

स दृष्ट्वा श्वभ्रमध्यं तं गंभीरं च महामुनिः । चिंतयामास मेधावी श्वभ्रस्यैव प्रपूरणे

sa dṛṣṭvā śvabhramadhyaṃ taṃ gaṃbhīraṃ ca mahāmuniḥ | ciṃtayāmāsa medhāvī śvabhrasyaiva prapūraṇe

ครั้นมหามุนีผู้มีปัญญาแลเห็นหลุมลึกอันน่าพรั่นพรึงนั้น ก็ใคร่ครวญอยู่ในใจว่าเหวลึกนี้เองถูกถมให้เต็มได้อย่างไร

saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Root√dṛś (धातु)
Formकृदन्त; त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (क्त्वान्त), पूर्वकालिक क्रिया
śvabhra-madhyamthe middle of the pit
śvabhra-madhyam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśvabhra (प्रातिपदिक) + madhya (प्रातिपदिक)
Formसमासः—षष्ठी-तत्पुरुष (śvabhrasya madhyam); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
tamthat
tam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (śvabhra-madhyam इत्यस्य)
gaṃbhīramdeep
gaṃbhīram:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootgaṃbhīra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (śvabhra-madhyam इत्यस्य)
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-बोधक (conjunction)
mahā-muniḥthe great sage
mahā-muniḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + muni (प्रातिपदिक)
Formसमासः—कर्मधारय (mahān muniḥ); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
ciṃtayāmāsapondered, thought
ciṃtayāmāsa:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootcint (धातु) + ṇic (णिच्)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; causative (णिजन्त)
medhāvīintelligent, wise
medhāvī:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmedhāvin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (mahāmuniḥ इत्यस्य)
śvabhrasyaof the pit
śvabhrasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootśvabhra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
evaindeed, just
eva:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis)
prapūraṇein/over the filling up
prapūraṇe:
Adhikarana (Topic/अधिकरण-भाव)
TypeNoun
Rootpra-pūraṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण/विषय), एकवचन; भाववाचक

Sūta (deduced)

Tirtha: Arbuda-kṣetra (implied)

Type: kshetra

Scene: A solitary mahāmuni stands at the rim of a vast, dark, deep chasm; his posture is contemplative, eyes lowered, hand to chin, with austere forest/rocky surroundings suggesting Arbuda’s rugged terrain.

M
Mahāmuni
Ś
Śvabhra
S
Sarasvatī (implied)

FAQs

A wise person contemplates grace, discerning the unseen divine hand behind visible events.

The Arbuda sacred landscape is again emphasized; the miracle invites recognition of tīrtha-śakti operating in the region.

None; the verse highlights reflective discernment (vicāra) following a divine act.