Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 20

एवमुक्तः स तेनाथ गत्वा तत्क्षेत्रमुत्तमम् । प्रतिष्ठाप्य च देवीं तां पूजयामास भक्तितः

evamuktaḥ sa tenātha gatvā tatkṣetramuttamam | pratiṣṭhāpya ca devīṃ tāṃ pūjayāmāsa bhaktitaḥ

ครั้นได้รับคำสั่งสอนแล้ว เขาจึงไปยังเกษตรอันประเสริฐนั้น และได้ประกอบพิธีประดิษฐานพระเทวี แล้วบูชาด้วยภักติ

evamthus
evam:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus)
uktaḥhaving been told
uktaḥ:
Karta-anvaya (Subject attribute/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Root√vac (धातु) + ta (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (सः) इत्यस्य विशेषण
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
tenaby him
tena:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; सर्वनाम
athathen
atha:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय; अनन्तरार्थक (then/now)
gatvāhaving gone
gatvā:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Root√gam (धातु) + tvā (क्त्वा)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund); पूर्वकालिक क्रिया
tatthat
tat:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (क्शेत्रम्)
kṣetramfield, sacred place
kṣetram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkṣetra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
uttamamexcellent, best
uttamam:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootuttama (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (क्शेत्रम्)
pratiṣṭhāpyahaving installed
pratiṣṭhāpya:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootprati-√sthā (धातु) + ṇic (causative) + ya (ल्यप्)
Formल्यप्-अव्यय (gerund); णिजन्त-धातु; पूर्वकालिक क्रिया
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
devīmthe Goddess
devīm:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
tāmthat
tām:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (देवीम्)
pūjayāmāsaworshipped
pūjayāmāsa:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√pūj (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; परिप्रयोग (आमास-प्रयोग)
bhaktitaḥwith devotion
bhaktitaḥ:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootbhakti (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb): ‘भक्तितः’ = भक्त्या/भक्त्या सह

Narrator

Tirtha: Hāṭakeśvara-kṣetra (implied)

Type: kshetra

Scene: A pilgrim arrives at the sacred field, installs the Goddess (pratiṣṭhā) and performs pūjā with lamps, flowers, and mantra—devotion made visible.

C
Caṇḍikā
H
Hāṭakeśvara kṣetra (implied)

FAQs

Right instruction leads to right action: reaching a tīrtha, establishing the deity, and worshipping with bhakti.

The “excellent kṣetra” is the Hāṭakeśvara sacred area highlighted in this chapter.

Pratiṣṭhā (ritual installation) of the Devī followed by devoted pūjā.