Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 56

तच्छ्रुत्वा स चतुर्वक्त्रः शक्रमाह ततः परम् । युक्तमेव शिखी प्राह किमर्थं न च वर्षसि

tacchrutvā sa caturvaktraḥ śakramāha tataḥ param | yuktameva śikhī prāha kimarthaṃ na ca varṣasi

ครั้นได้สดับดังนั้น พระพรหมผู้มีสี่พักตร์จึงตรัสต่อพระศักระ (อินทรา) ว่า “อัคนีตรัสถูกแล้ว เหตุไฉนท่านจึงไม่โปรยฝน?”

tatthat (it)
tat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
śrutvāhaving heard
śrutvā:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootśru (धातु) + ktvā (क्त्वा)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive), पूर्वकालिक क्रिया (having heard)
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
caturvaktraḥthe four-faced one (Brahmā)
caturvaktraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootcatur (संख्या-प्रातिपदिक) + vaktra (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहिसमास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेष्यः (he who has four faces)
śakramŚakra (Indra)
śakram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśakra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
āhasaid
āha:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootah (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
tataḥthen/from that
tataḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः: क्रियाविशेषण (adverb)
paramafterwards/next
param:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpara (प्रातिपदिक)
Formअव्ययप्रयोग (adverbial accusative); ‘thereafter/next’ अर्थे
yuktamproper/fitting
yuktam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootyukta (प्रातिपदिक; कृदन्त-विशेषण)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेयविशेषण (predicate adjective)
evaindeed/only
eva:
Sambandha/Emphasis (निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)
śikhīŚikhī (the crested one)
śikhī:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootśikhin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘मयूरः/अग्निः’ इत्यर्थे (contextually: one with a crest; here a speaker)
prāhasaid
prāha:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootah (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
kimarthamwhy/for what reason
kimartham:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास; अव्ययप्रयोग (interrogative adverb) ‘for what reason?’
nanot
na:
Pratiṣedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात (negation particle)
caand
ca:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
varṣasiyou rain
varṣasi:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvṛṣ (धातु)
Formलट् (वर्तमान/Present), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

Sūta (narration of Brahmā’s speech; direct address by Brahmā)

Type: kshetra

Scene: Brahmā (four-faced) turns toward Indra in a celestial assembly, affirming Agni’s statement and questioning the withholding of rain; devas attentive, clouds restrained in the sky.

B
Brahmā (Caturvaktra)
Ś
Śakra (Indra)
A
Agni (Śikhī)

FAQs

Cosmic roles are dharmic responsibilities; even gods must justify actions that harm beings through drought.

No holy site is named in this verse; it is part of a theological dialogue supporting the chapter’s tīrtha-māhātmya frame.

None; the focus is on the duty of rainfall (varṣa) and moral inquiry.