Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 34

तच्छ्रुत्वा तैः सुरैः सर्वैः शमीगर्भः स तत्क्षणात् । वेष्टितः पावकोऽप्याशु शुकं शप्त्वा विनिर्गतः

tacchrutvā taiḥ suraiḥ sarvaiḥ śamīgarbhaḥ sa tatkṣaṇāt | veṣṭitaḥ pāvako'pyāśu śukaṃ śaptvā vinirgataḥ

ครั้นได้ฟังดังนั้น เหล่าเทพทั้งปวงก็ล้อมครรภ์แห่งต้นชมีในทันที และปาวกะ (อัคนี) ก็รีบปรากฏออกมา หลังจากสาปศุกะแล้ว

तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘that (speech/matter)’
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having heard’
तैःby them
तैः:
Karana (Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया, बहुवचन; सर्वनाम
सुरैःby the gods
सुरैः:
Karana (Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
सर्वैःby all
सर्वैः:
Karana (Qualifier/करण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण
शमीगर्भःthe śamī-hollow (fire in it) / śamī-womb
शमीगर्भः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशमी + गर्भ (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सःhe/it
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तत्क्षणात्immediately
तत्क्षणात्:
Apadana (Temporal source/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootतत् + क्षण (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-प्रयोगे अव्ययवत्; ‘immediately/from that moment’
वेष्टितःwas wrapped/encircled
वेष्टितः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवेष्ट् (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘wrapped/encircled’
पावकःfire
पावकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपावक (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अपिalso, even
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अप्यर्थ/समुच्चय (also/even)
आशुquickly
आशु:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootआशु (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
शुकम्the parrot
शुकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशुक (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
शप्त्वाhaving cursed
शप्त्वा:
Kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootशप् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive); ‘having cursed’
विनिर्गतःwent out, emerged
विनिर्गतः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + निर् + गम् (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Narrator (continuation of Śuka’s account within the dialogue)

Tirtha: Agni-prādurbhāva at Śamī-garbha

Type: kshetra

Scene: The devas surround the śamī’s interior; Agni bursts forth swiftly in a flare of light, and in anger he curses the parrot who revealed him.

D
Devas
A
Agni (Pāvaka)
Ś
Śuka
Ś
Śamī tree

FAQs

Divine forces respond to cosmic order and accusation; speech and disclosure can trigger consequences, including curses that shape destiny.

The same Nāgarakhaṇḍa tīrtha-setting centered on the śamī’s interior and the aśvattha where Agni was hidden.

No ritual is prescribed; the verse records a turning point (Agni’s emergence and curse) in the tīrtha narrative.