Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 30

एवं सवीक्षमाणस्य तस्य च्छिद्रं महात्मनः । समाप्तिमगमद्विप्राः सत्रं तद्द्वादशाब्दिकम्

evaṃ savīkṣamāṇasya tasya cchidraṃ mahātmanaḥ | samāptimagamadviprāḥ satraṃ taddvādaśābdikam

ดังนี้ แม้มหาตมะผู้นั้นจะถูกเพ่งมองอย่างใกล้ชิดเพื่อหาข้อบกพร่อง โอ้ท่านวิปรทั้งหลาย พราหมณ์ทั้งปวงก็ได้ประกอบสัตรยัญญะสิบสองปีนั้นให้สำเร็จ และปิดพิธีโดยชอบตามพระเวท

एवम्thus
एवम्:
Sambandha (Adverbial/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक-क्रियाविशेषणम् (manner adverb)
of him
:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootस (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम (वीक्षमाणस्य इत्यस्य सम्बन्धः)
वीक्षमाणस्यof (him) who was watching/looking
वीक्षमाणस्य:
Sambandha (Genitive participle/सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootवीक्ष् (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ/शानच्-प्रत्ययः), षष्ठी एकवचन, पुंलिङ्ग; अर्थः: while observing/looking for
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम
छिद्रम्a flaw
छिद्रम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootछिद्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
महात्मनःof the great-souled one
महात्मनः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
समाप्तिम्completion, end
समाप्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसमाप्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
अगमत्reached, came to
अगमत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलङ् (imperfect/past), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
विप्राःO Brahmins / the Brahmins
विप्राः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), बहुवचन
सत्रम्the sacrificial session
सत्रम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
तत्that
तत्:
Karta (Subject qualifier/कर्ता)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; विशेषणम् (सत्रम्)
द्वादशाब्दिकम्lasting twelve years
द्वादशाब्दिकम्:
Karta (Subject qualifier/कर्ता)
TypeAdjective
Rootद्वादश + अब्दिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; विशेषणम् (सत्रम्); समासः: तत्पुरुष (द्वादश-अब्दिक = twelve-year)

Narrator (contextual; likely Sūta/Lomaharṣaṇa in Nāgara-khaṇḍa narration)

Scene: A vast sacrificial arena with multiple fires; Brahmins in orderly rows complete the final oblations of a twelve-year satra while an unseen threat lingers outside, unable to breach the sanctity.

B
Brāhmaṇas (viprāḥ)
M
Mahātmā (unspecified)

FAQs

Dharma is upheld through vigilance and fidelity to sacred rites; a long yajña bears fruit when completed without breach.

The verse sits within the Nāgara-khaṇḍa Tīrthamāhātmya frame; the specific tīrtha is not named in this single line.

A dvādaśa-varṣa satra—an extended sacrificial session undertaken and completed by Brahmins.