Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

। सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा ब्रह्मणो वाक्यं विश्वामित्रो रुषान्वितः । पितामहमुवाचेदं पश्य मे तपसो बलम्

| sūta uvāca | tacchrutvā brahmaṇo vākyaṃ viśvāmitro ruṣānvitaḥ | pitāmahamuvācedaṃ paśya me tapaso balam

สูตะกล่าวว่า ครั้นได้ฟังพระดำรัสของพระพรหมาแล้ว วิศวามิตรผู้เปี่ยมด้วยโทสะได้ทูลต่อปิตามหะว่า “จงดูเถิด พลังแห่งตบะของเรา!”

सूतःSūta
सूतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; एकवचनम्; प्रथमा-विभक्तिः (Nominative singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect); प्रथमपुरुषः; एकवचनम्; परस्मैपदम्
तत्that
तत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; एकवचनम्; द्वितीया-विभक्तिः (Accusative singular)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्तः (Gerund/Absolutive); पूर्वकालिकक्रिया (having heard)
ब्रह्मणःof Brahmā
ब्रह्मणः:
Shashthi-sambandha (षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; एकवचनम्; षष्ठी-विभक्तिः (Genitive singular)
वाक्यम्statement/words
वाक्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचनम्; द्वितीया-विभक्तिः (Accusative singular)
विश्वामित्रःViśvāmitra
विश्वामित्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविश्वामित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; एकवचनम्; प्रथमा-विभक्तिः (Nominative singular)
रुषाwith anger
रुषा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootरुष्/रुषा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; एकवचनम्; तृतीया-विभक्तिः (Instrumental singular)
अन्वितःendowed/possessed
अन्वितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअन्वित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √इ/अनु+इ)
Formक्त-प्रत्ययान्तः (past participle used adjectivally); पुंलिङ्ग; एकवचनम्; प्रथमा-विभक्तिः (Nominative singular); विशेषणम् (of विश्वामित्रः)
पितामहम्grandfather (Brahmā)
पितामहम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; एकवचनम्; द्वितीया-विभक्तिः (Accusative singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect); प्रथमपुरुषः; एकवचनम्; परस्मैपदम्
इदम्this
इदम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; एकवचनम्; द्वितीया-विभक्तिः (Accusative singular)
पश्यsee
पश्य:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलोट्-लकारः (Imperative); मध्यमपुरुषः; एकवचनम्; परस्मैपदम्
मेmy
मे:
Shashthi-sambandha (षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; एकवचनम्; षष्ठी-विभक्तिः (Genitive singular)
तपसःof austerity
तपसः:
Shashthi-sambandha (षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचनम्; षष्ठी-विभक्तिः (Genitive singular)
बलम्power
बलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचनम्; द्वितीया-विभक्तिः (Accusative singular)

Sūta

Listener: Śaunaka and the Naimiṣāraṇya sages (implied purāṇic frame)

Scene: Sūta narrates; Viśvāmitra, eyes blazing with wrath, addresses Brahmā (Pitāmaha) in a celestial assembly, declaring the might of his austerities.

S
Sūta
B
Brahmā
V
Viśvāmitra

FAQs

It dramatizes the tension between cosmic order and ascetic power, a recurring Purāṇic theme.

This line advances the story; it does not itself name a particular tīrtha.

None explicitly; the verse introduces Viśvāmitra’s reliance on tapas (austerity) as spiritual force.