Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 24

शक्र उवाच । न वयं भवता हीना यास्यामोऽन्यत्र केशव । बाष्कलेर्दानवेन्द्रस्य भयाद्भीताः कथंचन

śakra uvāca | na vayaṃ bhavatā hīnā yāsyāmo'nyatra keśava | bāṣkalerdānavendrasya bhayādbhītāḥ kathaṃcana

พระอินทร์กล่าวว่า: ข้าแต่พระเกศวะ หากปราศจากพระองค์แล้ว พวกข้าพระองค์จะไม่ไปที่อื่นใด เพราะพวกข้าพระองค์หวาดกลัวต่อพาศกะลี จอมอสูรดานพ เป็นอย่างยิ่ง

शक्रःŚakra (Indra)
शक्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशक्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
not
:
Pratishedha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation)
वयम्we
वयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुषवाचक-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
भवताby you/with you
भवता:
Karana (Instrument/Agentive means)
TypeNoun
Rootभवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
हीनाःdeprived (of)
हीनाः:
Visheshya-bhava (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootहीन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (वयम्)
यास्यामःwe shall go
यास्यामः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), उत्तम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
अन्यत्रelsewhere
अन्यत्र:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअन्यत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (elsewhere)
केशवO Keśava
केशव:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootकेशव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
बाष्कलेःof Bāṣkali
बाष्कलेः:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootबाष्कलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
दानवेन्द्रस्यof the lord of Dānavas
दानवेन्द्रस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootदानव + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (dānavānām indraḥ)
भयात्from fear
भयात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन
भीताःfrightened
भीताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootभी (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past Passive Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; (वयम्) इति कर्तरि प्रयोग
कथंचनat all; in any way
कथंचन:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootकथंचन (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (in any way/at all)

Śakra (Indra)

Listener: Keśava (Viṣṇu)

Scene: Indra, shaken by fear of the dānava Bāṣkali, pleads that the devas cannot go anywhere without Keśava; the emotional center is Indra’s vulnerability before Viṣṇu’s steadiness.

Ś
Śakra (Indra)
K
Keśava (Viṣṇu)
B
Bāṣkali
D
Dānava

FAQs

Refuge in the Divine is central to dharma: even the devas seek protection through surrender to Viṣṇu.

The immediate setting continues the Camatkārapura kṣetra narrative, where the devas seek a means to overcome the threat.

No direct ritual is prescribed here; the verse emphasizes dependence on Keśava’s protective presence.