Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 68

सूत उवाच । ततः स दुःखितो राजा निश्चक्राम भयार्दितः । चमत्कारपुरात्तस्माद्वैलक्ष्यं परमं गतः

sūta uvāca | tataḥ sa duḥkhito rājā niścakrāma bhayārditaḥ | camatkārapurāttasmādvailakṣyaṃ paramaṃ gataḥ

สูตะกล่าวว่า: แล้วพระราชาผู้เศร้าโศกนั้น ถูกความหวาดกลัวครอบงำ จึงออกจากนครที่ชื่อจมัตการปุระ และตกอยู่ในความงุนงงกระสับกระส่ายอย่างยิ่ง

सूतःSūta
सूतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshana (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद्-तसिल्)
Formअव्यय, काल/अनन्तरार्थक (then/thereupon)
he
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
दुःखितःdistressed
दुःखितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootदुःखित (कृदन्त-प्रातिपदिक; दुःख + क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle used adjectivally), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
राजाthe king
राजा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
निश्चक्रामwent out, departed
निश्चक्राम:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनि-क्रम् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
भयार्दितःafflicted by fear
भयार्दितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootभय (प्रातिपदिक) + अर्दित (कृदन्त; अर्द् + क्त)
Formतत्पुरुष-समास (तृतीया/हेतौ): भयेन अर्दितः (afflicted by fear); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चमत्कारपुरात्from the city of Camatkāra
चमत्कारपुरात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootचमत्कार (प्रातिपदिक) + पुर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी): चमत्कारस्य पुरम्; नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन
तस्मात्from there/from that
तस्मात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन
वैलक्ष्यम्bewilderment, embarrassment
वैलक्ष्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवैलक्ष्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (गम्-धातोः कर्म)
परमम्supreme, extreme
परमम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifier of वैलक्ष्यम्)
गतःhaving reached, went into
गतः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) + क्त (गत)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; गत्यर्थे ‘गतः’ = प्राप्तः (has gone/has reached)

Sūta

Tirtha: Camatkārapura (as narrative locale)

Type: kshetra

Scene: Sūta’s narrated tableau: a king exits Camatkārapura with downcast face, leaving gates behind; attendants fade away; the air feels heavy with foreboding as he enters an uncertain road.

S
Sūta
R
rājā (the king)
C
Camatkārapura

FAQs

Worldly power cannot remove inner fear; dharma-seeking begins when one admits sorrow and searches for righteous guidance.

The verse situates the story at Camatkārapura within the Nāgara Khaṇḍa’s Tīrthamāhātmya setting, preparing the listener for the place-centered teaching that follows.

None explicitly in this verse; it introduces the king’s departure and mental turmoil.