Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 75

त्वया जंबूक चेद्दृष्टा बिंबाफलनिभाधरा । दयिता मम तद्ब्रूहि श्रेयस्ते भविता महत्

tvayā jaṃbūka ceddṛṣṭā biṃbāphalanibhādharā | dayitā mama tadbrūhi śreyaste bhavitā mahat

โอ้สุนัขจิ้งจอก! หากเจ้าได้เห็นที่รักของข้า—ผู้มีริมฝีปากดุจผลพิมพา—จงบอกแก่ข้าเถิด;มหากุศลจักบังเกิดแก่เจ้า

त्वयाby you
त्वया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; करण/कर्तृ-सम्बन्धे (by you)
जम्बूकO jackal
जम्बूक:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootजम्बूक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्
चेत्if
चेत्:
Sambandha (Condition)
TypeIndeclinable
Rootचेत् (अव्यय)
Formअव्ययम्; शर्तार्थक-निपात
दृष्टा(she) has been seen
दृष्टा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदृश् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्तः (क्त), स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
बिम्बाफल-निभ-अधराhaving lips like bimba fruit
बिम्बाफल-निभ-अधरा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबिम्बाफल (प्रातिपदिक) + निभ (प्रातिपदिक) + अधर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः: बिम्बाफलस्य निभाः अधराः यस्याः (lips like bimba-fruit)
दयिताbeloved (woman)
दयिता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदयिता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्
तत्that/therefore
तत्:
Sambandha (Discourse deictic)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत्-प्रयोगः; निर्देशार्थ (therefore/that)
ब्रूहिtell
ब्रूहि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलोट्-लकारः (आज्ञार्थ), मध्यम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
श्रेयःgood fortune/benefit
श्रेयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्रेयस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
तेfor you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी-विभक्तिः, एकवचनम् (to you/for you)
भविताwill be
भविता:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकारः (भविष्यत्), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
महत्great
महत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; श्रेयः इति पदस्य विशेषणम्

A lovelorn husband/lover (narrative voice within Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya)

Type: kshetra

Scene: In a shadowed forest edge, a jackal pauses and looks back; the seeker bends slightly forward, speaking urgently yet respectfully, describing the beloved’s bimba-like lips and promising ‘great śreyas’ for help.

J
jaṃbūka (jackal)
B
biṃbā-phala (bimba fruit)

FAQs

Speech used for truth and help (revealing what one knows) is praised as a source of śreyas—auspicious benefit.

The tīrtha is part of the broader Tīrthamāhātmya setting, but this verse itself does not name a specific site.

No explicit ritual is taught; the verse emphasizes the merit of helpful truthful speech.