Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 38

क्रीतः पौनर्भवश्चापि पुत्रा दशविधाः स्मृताः । औरसादपि हीनाश्च तेऽपि तेषां शुभावहाः

krītaḥ paunarbhavaścāpi putrā daśavidhāḥ smṛtāḥ | aurasādapi hīnāśca te'pi teṣāṃ śubhāvahāḥ

ยังมีบุตรประเภท ‘กรีตะ’ และ ‘เปานรภวะ’ ที่จดจำไว้—ดังนี้บุตรจึงมีสิบจำพวก แม้จะถือว่าต่ำกว่าเอารสะ แต่ในบริบทของตนเองก็ยังเป็นมงคลแก่พวกเขา

krītaḥpurchased (son)
krītaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkrīta (कृदन्त; √krī-क्री (धातु) + क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; पुत्र-विशेषः
paunarbhavaḥson of a remarried woman
paunarbhavaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpaunarbhava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन; पुत्र-विशेषः
caand
ca:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
apialso
api:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसम्भावन/समुच्चय-अव्यय (also/even)
putrāḥsons
putrāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootputra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन
daśavidhāḥof ten kinds
daśavidhāḥ:
Viśeṣaṇa (Adjective of putrāḥ)
TypeAdjective
Rootdaśa (अव्यय/संख्या) + vidha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; द्विगु-समास (दश विधाः)
smṛtāḥare declared/remembered
smṛtāḥ:
Kriyā (Predicate)
TypeVerb
Rootsmṛta (कृदन्त; √smṛ-स्मृ (धातु) + क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘are said/remembered’
aurasātthan the aurasa (legitimate son)
aurasāt:
Apādāna (Source/Comparison)
TypeNoun
Rootaurasa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन
apieven
api:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसम्भावन/समुच्चय-अव्यय (even/also)
hīnāḥinferior
hīnāḥ:
Viśeṣaṇa (Adjective of putrāḥ)
TypeAdjective
Roothīna (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; तुलनार्थे (inferior)
caand
ca:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
tethey
te:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
apialso
api:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (also)
teṣāmof them
teṣām:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
śubhāvahāḥbringing auspiciousness
śubhāvahāḥ:
Viśeṣaṇa (Adjective of te/putrāḥ)
TypeAdjective
Rootśubha (प्रातिपदिक) + āvaha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; तत्पुरुष-समास (शुभं आवहन्ति इति)

Unspecified (Nāgarakhaṇḍa narrative voice)

Scene: A conciliatory teaching scene: the sage concludes the list, gesturing reassurance; a family performs a simple tarpaṇa/śrāddha offering, indicating that auspiciousness is possible despite graded categories.

FAQs

Even when ranked lower in traditional categories, relationships and duties can still be framed as meaningful and auspicious within dharma.

No tīrtha is mentioned in this verse.

It completes the list of ten son-types by adding Krīta and Paunarbhava.