Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 30

यमदूतास्ततो गत्वा नाभिमूलव्यवस्थितम् । वायुरूपं समादाय जनैः सर्वैरलक्षिताः

yamadūtāstato gatvā nābhimūlavyavasthitam | vāyurūpaṃ samādāya janaiḥ sarvairalakṣitāḥ

แล้วทูตแห่งพระยมจึงไปตั้งอยู่ ณ โคนสะดือ; แปลงกายเป็นลม จึงไม่เป็นที่สังเกตแก่ผู้คนทั้งปวง

यमदूताःmessengers of Yama
यमदूताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyama (यम प्रातिपदिक) + dūta (दूत प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (यमस्य दूताः)
ततःthen, thereafter
ततः:
Kriya-viseshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottatas (ततः अव्यय)
Formअव्यय; तदनन्तरवाचक (then/thereafter)
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootgam (गम् धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive)
नाभिमूलव्यवस्थितम्situated at the navel-root
नाभिमूलव्यवस्थितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootnābhi (नाभि प्रातिपदिक) + mūla (मूल प्रातिपदिक) + vyavasthita (व्यवस्थित कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया (2nd/Accusative) एकवचनम्; विशेषणम्; सप्तमी/षष्ठी-तत्पुरुषसमासः (नाभिमूले व्यवस्थितम् = situated at the navel-root)
वायुरूपम्the form of wind
वायुरूपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvāyu (वायु प्रातिपदिक) + rūpa (रूप प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया (2nd/Accusative) एकवचनम्; ‘वायोः रूपम्’ इति षष्ठी-तत्पुरुषः
समादायhaving taken/assumed
समादाय:
Kriya-viseshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootsam-ā-dā (सम्+आ+दा धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive); ‘समादाय’ = having taken/assumed
जनैःby people
जनैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootjana (जन प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया (3rd/Instrumental) बहुवचनम्
सर्वैःby all
सर्वैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootsarva (सर्व प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया (3rd/Instrumental) बहुवचनम्; ‘जनैः’ इत्यस्य विशेषणम्
अलक्षिताःunnoticed, not perceived
अलक्षिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Roota-lakṣita (अलक्षित कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्; भूतकर्मणि क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) ‘न लक्षिताः’

Skanda (deduced)

Type: kshetra

Scene: Unseen wind-like yamadūtas gather at the navel-root of a weakened person; only subtle swirls and dark currents reveal their presence while bystanders remain unaware.

Y
Yama
Y
Yamadūta

FAQs

Death is depicted as a subtle process governed by cosmic law; unseen forces execute karmic transition.

No single site is named in this verse; it forms the doctrinal background within a Tīrthamāhātmya chapter.

None explicitly; the verse supports the urgency of dharma and meritorious acts before death.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App