Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 69

तच्छ्रुत्वा वचनं तेषां कुपितः पाकशासनः । अब्रवीत्परुषं वाक्यं मेघगम्भीरया गिरा

tacchrutvā vacanaṃ teṣāṃ kupitaḥ pākaśāsanaḥ | abravītparuṣaṃ vākyaṃ meghagambhīrayā girā

ครั้นได้ฟังถ้อยคำของพวกเขา ปากศาสนะ (พระอินทร์) ก็พิโรธ แล้วตรัสวาจาแข็งกร้าวด้วยสุรเสียงทุ้มลึกดุจเสียงครืนของเมฆฝน

तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (तत् = that)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Kriya (पूर्वक्रिया/Adverbial participle)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + श्रुत्वा (कृदन्त, क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive); ‘having heard’
वचनम्speech, words
वचनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन
कुपितःangered
कुपितः:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootकुपित (प्रातिपदिक; कृदन्त-निष्पन्न)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (पाकशासनः इति विशेषण)
पाकशासनःPākaśāsana (Indra)
पाकशासनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपाक + शासन (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (पाकस्य शासकः)
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ् (imperfect/past); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
परुषम्harsh
परुषम्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरुष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (वाक्यम् इति विशेषण)
वाक्यम्statement
वाक्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
मेघगम्भीरयाwith (a voice) deep like a cloud
मेघगम्भीरया:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootमेघ + गम्भीर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; समासः कर्मधारयः (मेघ इव गम्भीरा)
गिराwith voice
गिरा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगिर् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन

Narrator

Tirtha: Gayā (contextual)

Type: kshetra

Listener: Pārthiva (king)

Scene: Indra (Pākaśāsana) flares with anger, thunderous voice implied; Viśvedevas stand firm, calm yet surprised; clouds gather overhead, suggesting his storm-like speech.

P
Pākaśāsana (Indra)
V
Viśvedevas

FAQs

Even among gods, questions of ritual authority arise—yet dharma is clarified through ensuing instruction and boundaries.

Gayā is the contextual tīrtha where this śrāddha-related dialogue unfolds.

No direct prescription here; it introduces Indra’s response leading to a rule about śrāddha practice.