Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 11

त्वं च विष्णो तया प्रोक्तो मर्त्यजन्म यदाऽप्स्यसि । तत्रापि परभृत्यत्वं परेषां ते भविष्यति

tvaṃ ca viṣṇo tayā prokto martyajanma yadā'psyasi | tatrāpi parabhṛtyatvaṃ pareṣāṃ te bhaviṣyati

และท่านโอ้พระวิษณุ นางได้กล่าวว่า เมื่อท่านได้บังเกิดเป็นมนุษย์ผู้มรรตัย แม้ที่นั่นท่านก็จักรับบทเป็นผู้รับใช้ผู้อื่น

त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; पुरुष-सर्वनाम
and
:
Avyaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
विष्णोO Viṣṇu
विष्णो:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन
तयाby her
तया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; सर्वनाम
प्रोक्तःwas told/declared
प्रोक्तः:
Karma (Predicate/कर्म-भावः)
TypeVerb
Rootप्रोक्त (कृदन्त; √वच् (धातु) + प्र-; क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त
मर्त्यजन्मmortal birth
मर्त्यजन्म:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक) + जन्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (मर्त्यस्य जन्म)
यदाwhen
यदा:
Avyaya (Temporal/काल)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (relative adverb: when)
अप्स्यसिyou will obtain
अप्स्यसि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√आप् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद
तत्रthere
तत्र:
Avyaya (Locative/देश)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
अपिalso/even
अपि:
Avyaya (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (also/even)
परभृत्यत्वम्servitude to others
परभृत्यत्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपर (प्रातिपदिक) + भृत्यत्व (प्रातिपदिक; भृत्य + त्व)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (परस्य भृत्यत्वम्)
परेषाम्of others
परेषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन
तेfor you / to you
ते:
Sampradana (Dative/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (4th), एकवचन (ते = तुभ्यम्/तव सन्दर्भे); सर्वनाम
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formलृट्-लकार, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

Narratorial voice within Tīrthamāhātmya (speaker not explicit in the excerpt)

Type: kshetra

Listener: Viṣṇu

Scene: A prophetic declaration addressed to Viṣṇu: he will be born as a mortal and serve another; Viṣṇu stands serene, accepting destiny; the speaker (a Devī/authority) gestures in blessing and decree.

V
Viṣṇu

FAQs

Even the Supreme sustains dharma through humility—accepting service as part of divine līlā to uplift the world.

No specific tīrtha is named in this verse; it continues a narrative embedded within the Tīrthamāhātmya chapter.

None directly; it is a prophetic/narrative statement emphasizing dharmic service.