Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 81

अद्यापि दृश्यते चात्र प्रत्ययस्तस्य संभवे । सर्वेषामाहिताग्नीनां नागराणां विशेषतः । कलि कालेऽपि संप्राप्ते न यक्ष्मा संप्रजायते

adyāpi dṛśyate cātra pratyayastasya saṃbhave | sarveṣāmāhitāgnīnāṃ nāgarāṇāṃ viśeṣataḥ | kali kāle'pi saṃprāpte na yakṣmā saṃprajāyate

แม้ถึงวันนี้ ณ ที่นี้ยังเห็นประจักษ์พยานแห่งอานุภาพนั้น สำหรับผู้ตั้งไฟศักดิ์สิทธิ์ (อาหิตอัคนิ) ทั้งปวง โดยเฉพาะชาวนาครา แม้กาลียุคจะมาถึงแล้ว โรคยักษมาก็มิได้บังเกิด

अद्यtoday/now
अद्य:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (today/now)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपवादार्थक-अव्यय (also/even)
दृश्यतेis seen
दृश्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (is seen)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (and)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formस्थानवाचक-अव्यय (here)
प्रत्ययःproof/assurance
प्रत्ययः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रत्यय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
तस्यof that (thing)
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
संभवेin the occurrence
संभवे:
Adhikarana (Domain/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
सर्वेषाम्of all
सर्वेषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; विशेषणम् (आहिताग्नीनाम्)
आहिताग्नीनाम्of the sacred-fire maintainers
आहिताग्नीनाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootआहित (आ-धा धातु; क्त) + अग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; कर्मधारय (आहितः अग्निः येषाम्/आहिताग्नयः)
नागराणाम्of the Nāgaras
नागराणाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootनागर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
विशेषतःespecially
विशेषतः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविशेषतः (अव्यय)
Formप्रकार/विशेषणार्थक-अव्यय (especially)
कलिin Kali (age)
कलि:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन (कलौ इत्यर्थे; वैकल्पिक-रूप)
कालेin time/age
काले:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
अपिeven
अपि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअपवादार्थक-अव्यय (even)
संप्राप्तेwhen it has arrived
संप्राप्ते:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्-प्र-आप् (धातु) → संप्राप्त (क्त)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; विशेषणम् (काले)
not
:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation)
यक्ष्माconsumption (TB)
यक्ष्मा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयक्ष्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
संप्रजायतेarises/is produced
संप्रजायते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-प्र-जन् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

Sūta (narrative voice)

Type: kshetra

Scene: A Nāgara settlement with household sacred fires burning; elders point to healthy families as living proof of the tīrtha’s power despite Kali-yuga.

Y
Yakṣma
K
Kali-yuga
Ā
Āhitāgni (fire-maintainers)
N
Nāgara (people/community)

FAQs

Tīrtha-power is presented as verifiable and enduring; disciplined dharma (āhitāgni life) sustains protection even in Kali-yuga.

Yakṣma-tīrtha within the Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya of Nāgara Khaṇḍa.

Implicitly praises maintaining sacred fires (āhitāgni discipline) as linked to immunity from Yakṣma in this sacred region.