Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 52

इन्द्र उवाच । यदि तुष्टोऽसि मे देव यदि देयो वरो मम । यदि त्वां प्रार्थयाम्यद्य भूयात्तु तादृशं विभो

indra uvāca | yadi tuṣṭo'si me deva yadi deyo varo mama | yadi tvāṃ prārthayāmyadya bhūyāttu tādṛśaṃ vibho

พระอินทร์ทูลว่า: ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า หากพระองค์ทรงพอพระทัยในข้าพระองค์ และหากพรจักประทานแก่ข้าพระองค์ได้ แล้ววันนี้เมื่อข้าพระองค์ทูลวอน ขอให้เป็นดังนั้นเถิด โอ้พระผู้ทรงฤทธิ์

इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्ष), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तवाचक अव्यय (conditional particle)
तुष्टःpleased
तुष्टः:
Karta-predicative (Predicate adjective/पूरक)
TypeAdjective
Root√तुष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘असि’ इत्यस्य पूरक (predicate adjective)
असिyou are
असि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलट् (Present/वर्तमान), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद
मेto me, of me
मे:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; ‘मे’ = ‘of me/to me’ (context: ‘towards me’)
देवO god
देव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तवाचक अव्यय
देयःto be given, grantable
देयः:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदेय (√दा + यत्/णीय)
Formणीय/यत्-प्रत्ययान्त (gerundive: ‘to be given’); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘वरः’ इत्यस्य विशेषणम्
वरःa boon
वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तवाचक अव्यय
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
प्रार्थयामिI request, I pray to
प्रार्थयामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-√अर्थ् (धातु) (प्रार्थयति-णिजन्त)
Formलट् (Present/वर्तमान), उत्तमपुरुष (1st), एकवचन; परस्मैपद; णिजन्त-प्रयोगः (causative stem)
अद्यtoday, now
अद्य:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb of time)
भूयात्may it be, may it happen
भूयात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/विधिलिङ्), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
तुindeed
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोध/अन्वयार्थक (particle: ‘indeed/but’)
तादृशम्such, of that kind
तादृशम्:
Karta-predicative (Predicate adjective/पूरक)
TypeAdjective
Rootतादृश (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘भूयात्’ इत्यस्य पूरक (predicate)
विभोO mighty one, O lord
विभो:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन

Indra

Type: kshetra

Scene: Indra speaks with folded hands, eyes lowered yet steady; Brahmā listens, the divine assembly attentive, the purified atmosphere of the tīrtha lingering after snāna.

I
Indra

FAQs

A boon is sought through humble petition; divine favor is approached with reverence rather than entitlement.

The request occurs within the Adhyāya 190 tīrtha setting in Nāgara Khaṇḍa, where ritual purity frames divine dialogue.

No direct prescription; it is a formal prārthanā (supplication) in the aftermath of sacred rites.