Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 12

तच्छ्रुत्वा कुपितस्तस्या विश्वामित्रो द्विजोत्तमाः । शशाप तां नदीं श्रेष्ठां यत्तद्वक्ष्यामि श्रूयताम्

tacchrutvā kupitastasyā viśvāmitro dvijottamāḥ | śaśāpa tāṃ nadīṃ śreṣṭhāṃ yattadvakṣyāmi śrūyatām

เมื่อได้ยินเช่นนั้น พระวิศวามิตร ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ทวิชาติ ก็ทรงกริ้วและสาปแช่งแม่น้ำอันประเสริฐสายนั้น จงฟังสิ่งที่ข้าพเจ้าจะประกาศต่อไปนี้

तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; Accusative singular (that)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा (Absolutive/Gerund), अव्ययभाव; having heard
कुपितःangry
कुपितः:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootकुपित (प्रातिपदिक; कृदन्त-विशेषण)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; Nominative singular (angry)
तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन; Genitive singular (of her)
विश्वामित्रःViśvāmitra
विश्वामित्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविश्वामित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; Nominative singular (proper noun)
द्विजोत्तमःbest of the twice-born
द्विजोत्तमः:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; Nominative singular; epithet ‘best of twice-born’ (text has द्विजोत्तमाः; taken as singular sense)
शशापcursed
शशाप:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootशप् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; cursed
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; Accusative singular (her)
नदीम्river
नदीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनदी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; Accusative singular
श्रेष्ठाम्excellent
श्रेष्ठाम्:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; Accusative singular; qualifying नदीम्
यत्what
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; Relative pronoun (what)
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; Correlative ‘that’
वक्ष्यामिI will say
वक्ष्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन; I will tell
श्रूयताम्let it be heard
श्रूयताम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट् (Imperative), कर्मणि (Passive), प्रथमपुरुष, एकवचन; let it be heard

Narrator (reporting Viśvāmitra’s reaction and curse)

Type: river

Scene: Viśvāmitra, blazing with ascetic energy, raises his hand in imprecation; the river recoils, waves churning, sky darkening as the curse is pronounced.

V
Viśvāmitra
N
Nadī (the river)
D
Dvija (twice-born)

FAQs

Even spiritually powerful persons can fall into anger; the narrative warns that wrath can turn sacred power into harm.

A revered river is central, but the named tīrtha is not given in this verse.

None; it introduces the curse that shapes the tīrtha narrative.