Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 6

भूमिदानानि सर्वाणि धर्माः सर्वे दयादिकाः । तस्य क्षेत्रस्य पुरतः कलां नार्हंति षोडशीम्

bhūmidānāni sarvāṇi dharmāḥ sarve dayādikāḥ | tasya kṣetrasya purataḥ kalāṃ nārhaṃti ṣoḍaśīm

ทานที่ดินทั้งปวง และธรรมทั้งหลายเช่นเมตตาเป็นต้น—ก็ยังไม่อาจเทียบได้แม้หนึ่งในสิบหกแห่งบุญของเกษตรศักดิ์สิทธิ์นั้น

भूमिदानानिgifts of land
भूमिदानानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभूमि + दान (प्रातिपदिक); भूमि-दान- (समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
सर्वाणिall
सर्वाणि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण
धर्माःduties/virtues
धर्माः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण
दयादिकाःbeginning with compassion, etc.
दयादिकाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदया + आदि (प्रातिपदिक); दया-आदि- (समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण
तस्यof that
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
क्षेत्रस्यof the sacred field/region
क्षेत्रस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
पुरतःbefore; in the presence of
पुरतः:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरतः (अव्यय)
Formअव्यय, स्थानवाचक (adverb/postposition: 'in front of/before')
कलाम्a part; a fraction
कलाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय, निषेध (negation particle)
अर्हन्तिare worthy of; deserve
अर्हन्ति:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन
षोडशीम्the sixteenth part (full measure)
षोडशीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootषोडशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

Sūta

Type: kshetra

Scene: A donor offers a miniature model of land (fields, boundary markers) and a compassionate act (feeding, sheltering) shown on one side; on the other, the kṣetra radiates, visually ‘outweighing’ the scales of merit.

B
Bhūmi-dāna (land donation)
D
Dayā (compassion)
K
Kṣetra

FAQs

The text magnifies the sanctity of the kṣetra: divine presence concentrated in place can grant extraordinary merit beyond conventional charity and virtues.

The Adhyāya 16 kṣetra (associated earlier with Hāṭakeśvara).

No explicit ritual; it reinforces pilgrimage/attendance to the kṣetra as a supreme dharmic act.