Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 74

प्रस्थिता पुरतस्तस्य भवसैन्यस्य हर्षिता । सर्वैर्मातृगणैः सार्धं रौद्रारावैःसुभीषणैः

prasthitā puratastasya bhavasainyasya harṣitā | sarvairmātṛgaṇaiḥ sārdhaṃ raudrārāvaiḥsubhīṣaṇaiḥ

นางยินดีปรีดา ออกรุดหน้าไปเบื้องหน้ากองทัพแห่งภวะ พร้อมด้วยหมู่มารดาทั้งปวง เปล่งเสียงโห่ศึกอันดุร้ายน่าสะพรึง

प्रस्थिताhaving set out / departed
प्रस्थिता:
Kriya (Predicate participle/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + स्था (धातु) → प्रस्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृदन्तः; भूतकृदन्तः (past active participle), स्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
पुरतःin front
पुरतः:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरतः (अव्यय)
Formअव्ययम्; देशवाचक-अव्ययम् (locative adverb: 'in front')
तस्यof him/that
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः (genitive), एकवचनम् (singular)
भव-सैन्यस्यof Bhava's army
भव-सैन्यस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभव (प्रातिपदिक) + सैन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः (neuter), षष्ठी-विभक्तिः (genitive), एकवचनम् (singular); षष्ठी-तत्पुरुषः ('army of Bhava/Śiva')
हर्षिताdelighted
हर्षिता:
Karta (Subject qualifier/कर्ता)
TypeAdjective
Rootहर्षित (प्रातिपदिक; कृदन्त/विशेषण)
Formस्त्रीलिङ्गः (feminine), प्रथमा-विभक्तिः (nominative), एकवचनम् (singular)
सर्वैःwith all
सर्वैः:
Karana (Instrument/सहकारि)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः (masculine), तृतीया-विभक्तिः (instrumental), बहुवचनम् (plural)
मातृ-गणैःwith the groups of Mothers (Mātṛs)
मातृ-गणैः:
Sahakari (Association/सहकारि)
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक) + गण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः (masculine), तृतीया-विभक्तिः (instrumental), बहुवचनम् (plural); षष्ठी-तत्पुरुषः ('group of mothers')
सार्धम्together with
सार्धम्:
Sahakari (Association/सहकारि)
TypeIndeclinable
Rootसार्धम् (अव्यय)
Formअव्ययम्; सहार्थक-अव्ययम् (comitative: 'together with')
रौद्र-आरावैःwith fierce cries
रौद्र-आरावैः:
Karana (Accompaniment/करण)
TypeNoun
Rootरौद्र (प्रातिपदिक) + आराव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः (masculine), तृतीया-विभक्तिः (instrumental), बहुवचनम् (plural); कर्मधारयः ('fierce roars/cries')
सु-भीषणैःvery terrifying
सु-भीषणैः:
Karana (Qualifier of cries/करण)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + भीषण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः (masculine), तृतीया-विभक्तिः (instrumental), बहुवचनम् (plural); उपसर्गपूर्वक-विशेषणम्

Purāṇic narrator (continuing the account after Śiva’s speech)

Scene: Kelīśvarī leads, radiant and fierce, before Bhava’s army; behind her surge the Mātṛgaṇas, filling space with terrifying raudra-cries—an advancing wall of divine feminine power.

K
Kelīśvarī (Goddess)
B
Bhava (Śiva)
B
Bhavasainya (Śiva’s army)
M
Mātṛgaṇa (Mātṛkās)

FAQs

The Divine Feminine is depicted as an active protector, leading sacred forces; dharma is upheld through coordinated divine power.

The verse belongs to a tīrtha-glorification section (Tīrthamāhātmya), but this line is narrative (battle-march) rather than direct geographical praise.

None; it describes the Goddess and Mātṛkās proceeding to the battlefield.