Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

ऋषय ऊचुः । यदेतद्भवता प्रोक्तं पुत्रो मानुषविग्रहः । भविष्यति यमस्यात्र कः संभूतः स सूतज

ṛṣaya ūcuḥ | yadetadbhavatā proktaṃ putro mānuṣavigrahaḥ | bhaviṣyati yamasyātra kaḥ saṃbhūtaḥ sa sūtaja

เหล่าฤๅษีกล่าวว่า “ดังที่ท่านได้กล่าวว่า ณ ที่นี้ยมราชจะมีบุตรในรูปมนุษย์ โอ้บุตรแห่งสูตะ ผู้นั้นคือผู้ใดที่บังเกิดขึ้น?”

ऋषयःthe sages
ऋषयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), बहुवचन
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
यत्that which
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन — relative pronoun
एतत्this
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन (apposition to यत्)
भवताby you
भवता:
Karana (Agent in passive/कर्तृकरण)
TypeNoun
Rootभवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन — honorific ‘by you’
प्रोक्तम्spoken
प्रोक्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootप्र-वच् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन — ‘said’
पुत्रःa son
पुत्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
मानुषविग्रहःhaving human form
मानुषविग्रहः:
Samana-adhikarana (Apposition/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootमानुष + विग्रह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष-प्रायः (मानुषः विग्रहः = human form)
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट् (simple future), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
यमस्यof Yama
यमस्य:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय (देशवाचक) — ‘here’
कःwho
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन — interrogative
संभूतःhas been born
संभूतः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-भू (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन — ‘born/arisen’
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
सूतजO son of Sūta
सूतज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसूतज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सूतस्य जः = ‘born of Sūta’)

Ṛṣis (sages)

Listener: Sūta

Scene: Forest hermitage assembly: sages seated in a semicircle, addressing Sūta with curiosity; palm-leaf manuscripts, sacrificial fire nearby; the question about Yama’s human son hangs as a narrative suspense.

Ṛṣis
Y
Yama
S
Sūta

FAQs

Purāṇic teaching often clarifies dharma through incarnational narratives, linking cosmic principles (Yama) to human exemplars.

No specific tīrtha is named in this verse; it introduces a lineage narrative within the tīrthamāhātmya framework.

None; it is a question initiating the next explanation.