Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 26

श्रीराम उवाच । मया तेऽक्षयमादिष्टं राज्यं राक्षससत्तम । तस्मान्नार्हसि मां कर्तुं मिथ्याचारं कथंचन

śrīrāma uvāca | mayā te'kṣayamādiṣṭaṃ rājyaṃ rākṣasasattama | tasmānnārhasi māṃ kartuṃ mithyācāraṃ kathaṃcana

พระศรีรามตรัสว่า: “โอ้ผู้ประเสริฐแห่งพวกรากษส ข้าได้กำหนดราชสมบัติอันไม่เสื่อมสูญแก่เจ้าแล้ว เพราะฉะนั้น อย่าได้ทำให้เราดูประหนึ่งประพฤติเท็จไม่ว่าด้วยประการใด”

श्रीरामःŚrī Rāma
श्रीरामः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री-राम (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (श्रीः + रामः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Speech act/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
मयाby me
मया:
Karta/Agent (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन
अक्षयम्imperishable
अक्षयम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ-क्षय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
आदिष्टम्assigned/ordained
आदिष्टम्:
Kriya-bhava (Predicative participle)
TypeVerb
Rootआ + दिश् (धातु) + क्त (कृत्)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) ‘commanded/assigned’; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (राज्यम् इत्यस्य विशेषण/समनाधिकरण)
राज्यम्kingdom
राज्यम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
राक्षस-सत्तमO best of rākṣasas
राक्षस-सत्तम:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराक्षस (प्रातिपदिक) + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (राक्षसानां सत्तमः); पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu/Reason (हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (तस्मात्-प्रयोगः) = ‘therefore’
not
:
Pratishedha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात (negation)
अर्हसिyou ought/are fit
अर्हसि:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलट्, मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
माम्me
माम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया, एकवचन
कर्तुम्to make
कर्तुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + तुमुन् (कृत्)
Formतुमुनन्त (infinitive) ‘to make/do’
मिथ्या-आचारम्false conduct
मिथ्या-आचारम्:
Karman (Object complement/कर्म)
TypeNoun
Rootमिथ्या (अव्यय/प्रातिपदिक) + आचार (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (मिथ्यः आचारः); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कथंचनin any way
कथंचन:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकथंचन (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb) ‘in any way/at all’

Śrī Rāma

Tirtha: Laṅkā-smṛti / Setu-bandha narrative tīrtha-zone

Type: kshetra

Scene: Śrī Rāma speaks firmly yet compassionately to Vibhīṣaṇa, reminding him of the granted imperishable kingship and insisting that he must not cause Rāma to appear false; the court/camp setting suggests transition from war to righteous governance.

Ś
Śrī Rāma
V
Vibhīṣaṇa

FAQs

Dharma rests on truth and integrity; even in granting boons, a righteous king safeguards satya and avoids any appearance of false conduct.

The broader passage belongs to Setubandha–Rāmeśvara Tīrthamāhātmya, connected with the sacred bridge-route and Rāmeśvara.

No explicit ritual is prescribed in this verse; it emphasizes ethical restraint and dharmic speech/action.