Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 19

ऐरावतो महानागस्तथैवोच्चैःश्रवा हयः । एवमादीनि रत्नानि अनेकानि बहून्यपि । नीतानि सहसा दैत्यैर्लोभादसाधुवृत्तिभिः

airāvato mahānāgastathaivoccaiḥśravā hayaḥ | evamādīni ratnāni anekāni bahūnyapi | nītāni sahasā daityairlobhādasādhuvṛttibhiḥ

ไอราวตะ ช้างใหญ่ผู้ประเสริฐ และอุจไฉศรวา ม้าทิพย์แห่งสวรรค์—พร้อมด้วยรัตนะล้ำค่าอีกมากมาย—ถูกพวกทานวะผู้ประพฤติอธรรม ฉกฉวยไปโดยฉับพลันด้วยแรงโลภะ

airāvataḥAirāvata (Indra's elephant)
airāvataḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootairāvata (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
mahā-nāgaḥthe great elephant
mahā-nāgaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā-nāga (प्रातिपदिक; महा + नाग)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; apposition to airāvataḥ
tathālikewise
tathā:
None
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/तुल्यार्थ: 'likewise')
evaindeed
eva:
None
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (निश्चय/अवधारण: 'indeed/just')
uccaiḥśravāḥUccaiḥśravas (divine horse)
uccaiḥśravāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootuccaiḥśravas (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
hayaḥhorse
hayaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roothaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; apposition to uccaiḥśravāḥ
evam-ādīnisuch and other (like these)
evam-ādīni:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootevam-ādi (प्रातिपदिक; एवम् + आदि)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; विशेषणम् (ratnāni)
ratnānigems, treasures
ratnāni:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootratna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन
anekānimany, numerous
anekāni:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootaneka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; विशेषणम् (ratnāni)
bahūnimany, abundant
bahūni:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootbahu (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; विशेषणम् (ratnāni)
apialso
api:
None
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयार्थ: 'also/even')
nītānicarried off
nītāni:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Root√nī (धातु) + kta (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; विशेषणम् (ratnāni)
sahasāsuddenly, forcibly
sahasā:
None
TypeIndeclinable
Rootsahasā (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण: 'suddenly/forcibly')
daityaiḥby the Daityas
daityaiḥ:
Karana/Agent (Instrumental agent/करण-कर्तृ)
TypeNoun
Rootdaitya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
lobhātfrom greed, out of greed
lobhāt:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootlobha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन
asādhu-vṛttibhiḥby those of wicked conduct
asādhu-vṛttibhiḥ:
Karana/Agent (Instrumental agent/करण-कर्तृ)
TypeAdjective
Rootasādhu-vṛtti (प्रातिपदिक; असाधु + वृत्ति)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषणम् (daityaiḥ)

Narrator (Sūta/Lomaharṣaṇa tradition in Māheśvarakhaṇḍa context)

Tirtha: Kedāra (contextual)

Type: kshetra

Scene: A procession of daityas dragging celestial beings: Airāvata resisting with raised trunk, Uccaiḥśravā rearing; heaps of jewels and divine objects seized in haste, faces marked by greed.

A
Airāvata
U
Uccaiḥśravā
D
Daityas/Daityas (Dānavas)

FAQs

Greed (lobha) drives beings toward adharma, leading to forcible seizure and inevitable suffering and conflict.

This verse is narrative setup within Kedārakhaṇḍa; it does not directly glorify a specific tīrtha in this line.

No direct ritual is prescribed in this verse; it describes the theft of divine treasures.