Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 30

चित्रस्था इव तिष्ठाम भयाद्देवस्य शूलिनः । यमस्य वचनं श्रुत्वा कालः क्रोधसमन्वितः । राजानं हंतुमारेभे त्वरितः खड्गमाददे

citrasthā iva tiṣṭhāma bhayāddevasya śūlinaḥ | yamasya vacanaṃ śrutvā kālaḥ krodhasamanvitaḥ | rājānaṃ haṃtumārebhe tvaritaḥ khaḍgamādade

“พวกเรายืนแน่นิ่งดุจภาพเขียน ด้วยความหวาดกลัวต่อพระผู้ทรงตรีศูล แต่ครั้นกาละได้ฟังวาจาของยมะ ก็ถูกโทสะครอบงำ รีบเร่งจะประหารพระราชาและชักพระขรรค์ออกมา”

citra-sthāḥstanding motionless (like a picture)
citra-sthāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootcitra + sthā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः बहुवचनम् (Masculine Nom Plural)
ivaas if
iva:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
Formउपमा-अव्ययम् (comparative particle)
tiṣṭhāmawe stand
tiṣṭhāma:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√sthā (धातु)
Formलट्-लकारः, उत्तम-पुरुषः, बहुवचनम्, परस्मैपदम् (Present Indicative, 1st pl)
bhayātfrom fear
bhayāt:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootbhaya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे पञ्चमी-विभक्तिः एकवचनम् (Ablative Singular)
devasyaof the god
devasya:
Sambandha (Possessor/षष्ठी)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी-विभक्तिः एकवचनम् (Genitive Singular)
śūlinaḥof the trident-bearer (Śiva)
śūlinaḥ:
Sambandha (Possessor/षष्ठी)
TypeNoun
Rootśūlin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी-विभक्तिः एकवचनम् (Genitive Singular)
yamasyaof Yama
yamasya:
Sambandha (Possessor/षष्ठी)
TypeNoun
Rootyama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी-विभक्तिः एकवचनम् (Genitive Singular)
vacanamword/command
vacanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvacana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः एकवचनम् (Neuter Accusative Singular)
śrutvāhaving heard
śrutvā:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Root√śru (धातु) + tvā (क्त्वा)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (absolutive/gerund)
kālaḥKāla (Time/Death)
kālaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkāla (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (Masculine Nom Singular)
krodha-samanvitaḥfilled with anger
krodha-samanvitaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkrodha + samanvita (√i + ni + ta)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (Masculine Nom Singular); भूतकर्मणि कृदन्तः
rājānamthe king
rājānam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः एकवचनम् (Masculine Accusative Singular)
hantumto kill
hantum:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Root√han (धातु) + tumun (तुमुन्)
Formतुमुनन्तः (infinitive)
ārebhebegan/undertook
ārebhe:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootā-√rabh (धातु)
Formलिट्-लकारः (परिपूर्ण-भूत), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम् (Perfect, 3rd sg, Ātmanepada)
tvaritaḥhastened
tvaritaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottvarita (√tvar + ta)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (Masculine Nom Singular); भूतकर्मणि कृदन्तः
khaḍgamsword
khaḍgam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkhaḍga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः एकवचनम् (Masculine Accusative Singular)
ādadetook up
ādade:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootā-√dā (धातु)
Formलिट्-लकारः (परिपूर्ण-भूत), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम् (Perfect, 3rd sg, Ātmanepada)

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa style)

Tirtha: Kedāra/Kedāranātha

Type: kshetra

Scene: Attendants stand motionless like painted figures, terrified of Śiva the trident-bearer; Kāla, enraged by Yama’s statement, rushes to kill the king, drawing a sword in haste.

Ś
Śiva (Śūlin)
Y
Yama
K
Kāla
K
King (Śvetarāja in nearby verses)

FAQs

Even death’s powers act under higher divine sovereignty; arrogance and anger before the Lord lead to downfall.

Kedārakṣetra, within the Kedārakhaṇḍa, where Śiva’s presence overawes even Yama’s retinue.

No direct prescription is given; the verse advances the narrative of divine protection at the sacred site.