Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 90

बृहस्पतिरुवाच । नाम्नां शतं महेशस्य उच्चार्यं व्रतिना तदा । प्रदक्षिणनमस्कारैरेतत्संख्यैः प्रयत्नतः । कार्यं प्रदोषसमये तुष्ट्यर्थं संकरस्य च

bṛhaspatiruvāca | nāmnāṃ śataṃ maheśasya uccāryaṃ vratinā tadā | pradakṣiṇanamaskārairetatsaṃkhyaiḥ prayatnataḥ | kāryaṃ pradoṣasamaye tuṣṭyarthaṃ saṃkarasya ca

พระพฤหัสบดีตรัสว่า: “ครั้นนั้น ผู้ถือพรตพึงสวดพระนามหนึ่งร้อยของพระมหेशะ และด้วยจำนวนเท่ากัน พึงกระทำการเวียนประทักษิณาและการกราบนอบน้อมด้วยความเพียร ในยามประโทษะ เพื่อให้พระศังกรพอพระทัย”

bṛhaspatiḥBṛhaspati
bṛhaspatiḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootbṛhaspati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
nāmnāmof names
nāmnām:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootnāman (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
śatama hundred
śatam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśata (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (संख्यावाचक)
maheśasyaof Maheśa
maheśasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootmaheśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
uccāryamto be uttered/recited
uccāryam:
Kriya (Obligation/विधेय)
TypeVerb
Rootuccārya (कृदन्त; √car/चर् with ud- + causative sense)
Formकृदन्त (gerundive/भाव्य), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय-विशेषणम् (to be recited)
vratināby the vow-observer
vratinā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootvratin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
tadāthen
tadā:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb of time)
pradakṣiṇa-namaskāraiḥwith circumambulations and prostrations
pradakṣiṇa-namaskāraiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootpradakṣiṇa (प्रातिपदिक) + namaskāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (pradakṣiṇaiḥ ca namaskāraiḥ ca)
etat-saṃkhyaiḥwith this number (i.e., equal in count)
etat-saṃkhyaiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootetat (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + saṃkhyā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (saṃkhyā), तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष-प्रयोगः (etāḥ saṃkhyāḥ)
prayatnataḥwith effort/diligently
prayatnataḥ:
Avyaya (Manner)
TypeIndeclinable
Rootprayatna (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb: 'with effort')
kāryamshould be done
kāryam:
Kriya (Obligation/विधेय)
TypeVerb
Rootkārya (कृदन्त; √kṛ/कृ)
Formकृदन्त (gerundive/भाव्य), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेयम् (to be done)
pradoṣa-samayeat the time of pradoṣa (twilight)
pradoṣa-samaye:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootpradoṣa (प्रातिपदिक) + samaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (pradoṣasya samayaḥ)
tuṣṭi-arthamfor (his) satisfaction
tuṣṭi-artham:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Roottuṣṭi (प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावसमासः; द्वितीया-एकवचनरूपेण अव्ययवत् (purpose: 'for satisfaction')
saṃkarasyaof Śaṅkara
saṃkarasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootsaṃkara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
caand
ca:
Avyaya (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)

Bṛhaspati

Tirtha: Kedāra/Kedāranātha (as narrative locus)

Type: kshetra

Listener: Śakra (Indra)

Scene: At twilight (pradoṣa), a vow-observer stands before a liṅga, chanting a hundred names; then circles the shrine repeatedly and performs full prostrations, while Bṛhaspati instructs in the background.

B
Bṛhaspati
M
Maheśa
Ś
Śaṅkara

FAQs

Śiva is pleased by disciplined, counted devotion—name-recitation joined with humble prostration and circumambulation, especially at pradoṣa.

The broader setting is Kedārakhaṇḍa (Kedāra region in the Himalayas), though this verse focuses on pradoṣa-ritual rather than a single spot.

Recite 100 names of Śiva, and perform an equal number of pradakṣiṇās and namaskāras at pradoṣa time.