Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 7

ततः सुवर्च्चाश्च दधीचिपत्नी या प्रेषिता सा सुरकार्यसिद्धये । व्यलोकयत्तत्र समेत्य सर्वं मृतं पतिं देहमथो ददर्शतम्

tataḥ suvarccāśca dadhīcipatnī yā preṣitā sā surakāryasiddhaye | vyalokayattatra sametya sarvaṃ mṛtaṃ patiṃ dehamatho dadarśatam

แล้วสุวรรจา ภรรยาของฤๅษีทธีจิ ผู้ถูกส่งมาเพื่อให้กิจของเหล่าเทวะสำเร็จ ได้มาถึงที่นั้น นางทอดพระเนตรดูทุกสิ่ง และเห็นสวามีของตนเป็นเพียงร่างไร้วิญญาณนอนสิ้นชีวิตอยู่

ततःthereafter
ततः:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण) = indeclinable adverb; अर्थे: तस्मात्/अनन्तरम् (thereafter/from there)
सुवर्च्चाSuvarcā
सुवर्च्चा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसुवर्च्चा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक-निपात) = conjunction ‘and’
दधीचि-पत्नीwife of Dadhīci
दधीचि-पत्नी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदधीचि (प्रातिपदिक) + पत्नी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (genitive determinative): ‘दधीचेः पत्नी’
याwho
या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धसूचक-यत् (relative pronoun)
प्रेषिताhaving been sent
प्रेषिता:
Karta (Subject-complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र-इष् (धातु) → प्रेषित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘sent/commissioned’
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; निर्देशार्थक (demonstrative pronoun)
सुर-कार्य-सिद्धयेfor accomplishing the gods’ task
सुर-कार्य-सिद्धये:
Sampradana (Purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक) + कार्य (प्रातिपदिक) + सिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (determinative): ‘सुराणां कार्यस्य सिद्धिः’ → ‘for the accomplishment of the gods’ task’
व्यलोकयत्she looked
व्यलोकयत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-लोक् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; ‘she looked/observed’
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय (देशवाचक क्रियाविशेषण) = locative adverb ‘there’
समेत्यhaving come together
समेत्य:
Kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootसम्-इ (धातु) → समेत्य (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive) = ‘having come/assembled’
सर्वम्everything
सर्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘everything’
मृतम्dead
मृतम्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √मृ)
Formभूतकृदन्त (past participle, adjectival); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘dead’
पतिम्husband
पतिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
देहम्body
देहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय (अनन्तरार्थक-निपात) = ‘then/thereupon’
indeed
:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootउ (अव्यय)
Formअव्यय (निपात; अवधान/उत्कर्ष/पादपूरण) = emphatic particle
ददर्शshe saw
ददर्श:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; ‘she saw’
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘him/that’

Lomaśa (narration)

Tirtha: Kedāra-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Scene: Suvarcā arrives at the secluded Himalayan hermitage/forest edge and beholds Dadhīci’s lifeless body; the landscape is austere—snow peaks, dark deodar/pine, and a still, heavy atmosphere.

S
Suvarcā
D
Dadhīci
D
Devas

FAQs

Cosmic victories often carry personal sorrow; dharma’s larger aims intersect with human (and familial) pain.

Kedārakhaṇḍa’s sacred setting is assumed; the verse foregrounds the ethical-emotional consequence rather than a location.

None.