Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 66

ऋषय ऊचुः । सोमनाथस्य माहात्म्यं ज्ञातं तस्य प्रसादतः । राहोः शिरोभयात्सर्वे रक्षिताः परमेष्ठिना

ṛṣaya ūcuḥ | somanāthasya māhātmyaṃ jñātaṃ tasya prasādataḥ | rāhoḥ śirobhayātsarve rakṣitāḥ parameṣṭhinā

เหล่าฤๅษีกล่าวว่า: “ด้วยพระกรุณาของท่าน เราได้รู้ซึ้งถึงมหิมาแห่งโสมณาถะ และจากความหวาดกลัวต่อเศียรของราหู ปรมेष्ठิน (พระพรหม) ได้ทรงคุ้มครองทุกผู้ไว้”

ऋषयःthe sages
ऋषयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural)
सोमनाथस्यof Somanātha
सोमनाथस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसोमनाथ (प्रातिपदिक)
Formसमासः—सोम + नाथ (षष्ठी-तत्पुरुष/Genitive determinative); पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular)
माहात्म्यम्greatness, glory
माहात्म्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमाहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc. 1st/2nd), एकवचन (Singular)
ज्ञातम्(has been) known
ज्ञातम्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु) + क्त (कृदन्त प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (अर्थे—‘ज्ञातम् अस्ति’ इति)
तस्यof him/that (one)
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular)
प्रसादतःby (his) grace
प्रसादतः:
Hetu/Apadana (Cause/Ablative/हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootप्रसाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन (Singular); अव्ययीभावार्थे—‘प्रसादात्’ = by grace
राहोःof Rāhu
राहोः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootराहु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular)
शिरोभयात्from fear of (his) head
शिरोभयात्:
Hetu/Apadana (Cause/Ablative/हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootशिरस् (प्रातिपदिक) + भय (प्रातिपदिक)
Formसमासः—शिरस् + भय (षष्ठी-तत्पुरुष: ‘शिरसः भयम्’); नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन (Singular)
सर्वेall (of them)
सर्वे:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
रक्षिताःwere protected
रक्षिताः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootरक्ष् (धातु) + क्त (कृदन्त प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; (अर्थे—‘रक्षिताः आसन्’)
परमेष्ठिनाby the Supreme Lord (Parameṣṭhin)
परमेष्ठिना:
Karana (Instrument/Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootपरमेष्ठिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (Singular)

Ṛṣis

Tirtha: Somanātha (Prabhāsa)

Type: kshetra

Listener: Lomaśa (implied addressee)

Scene: A circle of sages, hands folded, addresses the narrator; behind them a luminous liṅga of Somanātha and a protective aura suggesting Brahmā’s safeguarding from the terror of Rāhu’s severed head.

S
Somanātha
R
Rāhu
P
Parameṣṭhin (Brahmā)

FAQs

Sacred-site glory (māhātmya) is received through grace, and divine protection operates within dharmic cosmic order.

Somanātha—praised for its māhātmya (greatness) within the Purāṇic sacred geography.

No explicit ritual is stated in this verse; it functions as narrative transition and acknowledgement of māhātmya.