Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 49
धूमात्परमयोवह्निर्धूमवत्प्रतिभासते । प्रकृत्यंतर्गस्त्वं हि लक्ष्यसे ज्ञानिसंभवः । प्रकृत्यंतर्गतस्त्वं हि मायाव्यक्तिरितीयसे
dhūmātparamayovahnirdhūmavatpratibhāsate | prakṛtyaṃtargastvaṃ hi lakṣyase jñānisaṃbhavaḥ | prakṛtyaṃtargatastvaṃ hi māyāvyaktiritīyase
ดุจไฟ แม้อยู่เหนือควัน ก็อาจปรากฏประหนึ่งมีควัน; ฉันใด พระองค์แม้เหนือปรกฤติ ก็ยังถูกรับรู้ประหนึ่งอยู่ภายในปรกฤติ ด้วยการบังเกิดแห่งญาณในหมู่นักปราชญ์. ครั้นเมื่อทรงปรากฏภายในปรกฤติ จึงถูกกล่าวว่าเป็นศักติผู้ทำให้มายาปรากฏ.
Gaṇeśa
Tirtha: Kedāra (Kedāranātha)
Type: kshetra
Listener: Maheśa (Śiva)
Scene: A symbolic tableau: a bright flame stands clear beyond a veil of smoke; beside it, Śiva is shown as luminous consciousness while prakṛti appears as a translucent, smoky sheath; sages ‘see’ through it.
FAQs
The Supreme can seem immanent within nature due to Māyā, yet remains transcendent—like fire that appears smoky without being smoke.
Kedāra-kṣetra is the textual setting; this verse focuses on metaphysics rather than a specific bathing-place or shrine.
None; the verse is doctrinal, using metaphor to clarify transcendence and manifestation.