Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 7

प्रार्थितं चामुना हृत्स्थं मया चास्मै प्रतिश्रुतम् । त्वां मित्रं तत्परिज्ञाने धृत्वा हृदि चिरायुषम्

prārthitaṃ cāmunā hṛtsthaṃ mayā cāsmai pratiśrutam | tvāṃ mitraṃ tatparijñāne dhṛtvā hṛdi cirāyuṣam

สิ่งที่เขาวอนขอนั้นออกมาจากดวงใจ และข้าพเจ้าได้ให้คำมั่นแก่เขาแล้ว เพื่อรู้แจ้งเรื่องนั้น ข้าพเจ้าจึงเก็บท่านไว้ในหทัยดุจมิตร แล้วมาถึงที่นี่—ข้าพเจ้า จิรายุ

प्रार्थितम्requested
प्रार्थितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootप्र-अर्थ् (धातु)
Formभूतकालिक कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘asked/requested’
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
अमुनाby that (person)
अमुना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
हृत्स्थम्situated in the heart
हृत्स्थम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootहृत् (प्रातिपदिक) + स्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (हृदि स्थितम्)
मयाby me
मया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
अस्मैto him
अस्मै:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन
प्रतिश्रुतम्promised
प्रतिश्रुतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootप्रति-श्रु (धातु)
Formभूतकालिक कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘promised’
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, एकवचन
मित्रम्friend
मित्रम्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; संबोधनार्थे अपि (as ‘friend’)
तत्of that
तत्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-एकवचन (समासपूर्वपद-रूपेण)
परिज्ञानेin (the act of) knowing fully
परिज्ञाने:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपरिज्ञान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
धृत्वाhaving held/kept
धृत्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootधृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive)
हृदिin the heart
हृदि:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहृद्/हृत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
चिरायुषम्long-lived (one)
चिरायुषम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootचिर (प्रातिपदिक) + आयुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुषार्थे (चिरम् आयुः यस्य)

Cirāyu

Scene: Cirāyu speaks with sincerity, hand near the heart, recalling a petitioner’s heartfelt request and his own promise; he addresses a confidant-friend whose counsel he values.

C
Cirāyu
M
Mitra (friend, addressed person)

FAQs

Dharma is upheld through truthfulness and fidelity: a promise given from the heart compels righteous follow-through.

No site is named; the verse emphasizes ethical bonds within the narrative.

None; it concerns a vow/promise and seeking clarity through a trusted companion.