Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 4

न विष्णुना न चंद्रेण न चान्येनापि केनचित् । शक्यो हंतुं स दुष्टात्मा अर्धनारीश्वरं विना

na viṣṇunā na caṃdreṇa na cānyenāpi kenacit | śakyo haṃtuṃ sa duṣṭātmā ardhanārīśvaraṃ vinā

มิใช่พระวิษณุ มิใช่พระจันทรเทพ และมิใช่ผู้ใดอื่นจะสังหารผู้มีจิตชั่วนั้นได้ เว้นแต่พระอรรธนารีศวร—พระศิวะผู้รวมเป็นหนึ่งกับพระศักติ

not
:
Nishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
विष्णुनाby Viṣṇu
विष्णुना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootviṣṇu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
nor
:
Nishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
चन्द्रेणby the Moon (Candra)
चन्द्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootcandra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
nor
:
Nishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
and
:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
अन्येनby another
अन्येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम-स्वभाव (other)
अपिeven
अपि:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formनिपात (particle: even/also)
केनचित्by anyone
केनचित्:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितार्थे चित्-प्रत्यय (indefinite: someone/anyone)
शक्यःpossible / able (to be)
शक्यः:
Pradhana-predicative (Predicate/विधेय)
TypeAdjective
Rootśakya (प्रातिपदिक)
Formशक् (धातु) + यत्-प्रत्यय (potential/gerundive); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
हन्तुम्to kill
हन्तुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Rootहन् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
दुष्टात्माthat wicked-souled one
दुष्टात्मा:
Karta (Apposition/कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootduṣṭa + ātman (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (दुष्टः आत्मा यस्य/दुष्ट आत्मा)
अर्धनारीश्वरम्Ardhanārīśvara
अर्धनारीश्वरम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootardha + nārī + īśvara (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (अर्धं नारी च ईश्वरः—अर्धनारीश्वरः)
विनाwithout / except
विना:
Vinā-artha (Exclusion/विना-अर्थ)
TypeIndeclinable
Rootvinā (अव्यय)
Formवियोग/अपवाद-अव्यय (preposition: without), पञ्चमी/द्वितीया-अर्थे प्रयोगः

Devas (speaking to Śiva/Ardhanārīśvara, as narrated by Sūta)

Tirtha: Ardhanārīśvara (conceptual tīrtha focus)

Type: temple

Listener: Śiva (with Devī)

Scene: The devas declare that no deity can slay Dāruka except Ardhanārīśvara; the camera of imagination shifts to the iconic half-male half-female form radiating decisive power.

V
Viṣṇu
C
Candra
D
Dāruka
A
Ardhanārīśvara (Śiva-Śakti)

FAQs

Some obstacles yield only to the integrated power of consciousness and energy—Śiva and Śakti together—symbolized by Ardhanārīśvara.

No specific tīrtha is named; the verse is primarily theological, praising Ardhanārīśvara’s unique potency.

None.