Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 175
मच्चित्ता सा सदा मातर्मम सर्वार्थसाधनी । घ्राणं जिह्वा च चक्षुश्च त्वक्च श्रोत्रं च पंचमम्
maccittā sā sadā mātarmama sarvārthasādhanī | ghrāṇaṃ jihvā ca cakṣuśca tvakca śrotraṃ ca paṃcamam
ข้าแต่พระมารดา นางตั้งจิตอยู่กับข้าพเจ้าเสมอ และบำเพ็ญกิจทั้งปวงให้สำเร็จแก่ข้าพเจ้า (แต่กระนั้น) จมูก ลิ้น ตา ผิวหนัง และหูเป็นประการที่ห้า—เหล่านี้แลคือเครื่องมือแห่งอินทรีย์ที่กำลังทำงาน
A spiritually realized son (speaker not named in the snippet; Kaumārikākhaṇḍa narrative context)
Scene: A maternal Prakṛti figure standing behind a serene sage; five symbolic sense-icons (nose, tongue, eye, skin, ear) appear as attendants/tools, indicating they work for the higher purpose when directed.
FAQs
Even when worldly life functions through the senses, spiritual life requires awareness of these instruments and non-identification with them.
No tīrtha is mentioned; the verse is a teaching on senses and disciplined living.
No explicit ritual is stated; the implied practice is indriya-nigraha (restraint of the senses).