Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 8

शिष्याणां पुरतो नित्यं क्षेत्रस्य महिमा महान् । व्याख्यायते मुदा तेन व्यासेन परमर्षिणा

śiṣyāṇāṃ purato nityaṃ kṣetrasya mahimā mahān | vyākhyāyate mudā tena vyāsena paramarṣiṇā

ต่อหน้าศิษย์ทั้งหลายทุกวัน ฤๅษีผู้ยิ่งใหญ่วยาสะอธิบายด้วยความปีติถึงมหิมาอันใหญ่หลวงของเขตศักดิ์สิทธิ์นั้น

śiṣyāṇāmof the disciples
śiṣyāṇām:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootśiṣya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
purataḥin front (of)
purataḥ:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootpurataḥ (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb/postposition: 'in front of')
nityamalways
nityam:
Visheshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootnitya (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय (adverb: 'always/constantly')
kṣetrasyaof the sacred field (Kāśī)
kṣetrasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootkṣetra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
mahimāgreatness
mahimā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmahimān (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
mahāngreat
mahān:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (to mahimā)
vyākhyāyateis explained
vyākhyāyate:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvi-ā-√khyā (धातु)
Formलट्-लकार (present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि/भावे प्रयोगः (is explained)
mudāwith joy
mudā:
Karana (Means/भाव-करण)
TypeNoun
Rootmudā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/instrumental), एकवचन; भाववाचक (with joy)
tenaby him
tena:
Kartr (Agent in passive/कर्तृ)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
vyāsenaby Vyāsa
vyāsena:
Kartr (Agent in passive/कर्तृ)
TypeNoun
Rootvyāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; अपादान-कर्तृ (agent)
paramarṣiṇāby the supreme sage
paramarṣiṇā:
Kartr (Agent apposition/कर्तृ-समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootparama (प्रातिपदिक) + ṛṣi (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास; पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; विशेषणात्मक-नाम (to vyāsa)

Skanda

Tirtha: Kāśī kṣetra (Avimukta)

Type: kshetra

Scene: Vyāsa, serene and radiant, teaches seated before attentive disciples; behind them, Kāśī’s skyline and ghāṭas symbolize the ‘field’ whose glory is being explained.

V
Vyāsa
D
Disciples
K
Kāśī-kṣetra (implied)

FAQs

Kṣetra-māhātmya is preserved through daily teaching: joyfully transmitting the glory of Kāśī is itself a devotional act.

The ‘kṣetra’—in context, Kāśī/Varanasi—is glorified generally as a sacred field of exceptional greatness.

No specific rite is prescribed; the practice emphasized is nitya-vyākhyāna—regular exposition of the kṣetra’s glory.