Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 22

यतश्च कर्ता त्वमसि महतो भारतस्य वै । धर्मार्थकाममोक्षाणां विनिश्चयकृतो ध्रुवम्

yataśca kartā tvamasi mahato bhāratasya vai | dharmārthakāmamokṣāṇāṃ viniścayakṛto dhruvam

และเพราะท่านเป็นผู้รจนามหาภารตะอันยิ่งใหญ่ ท่านจึงเป็นผู้กำหนดข้อสรุปอันแน่นอนเกี่ยวกับธรรมะ อรรถะ กามะ และโมกษะโดยแท้

yataḥbecause/since
yataḥ:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootyatas (अव्यय/सम्बन्ध-शब्द)
Formअव्यय; हेत्वर्थक (since/because)
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-बोधक
kartāauthor/maker
kartā:
Karta (Subject complement/कर्तृपूरक)
TypeNoun
Rootkartṛ (प्रातिपदिक; √kṛ (कृ) + तृच्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तृवाचक (agent noun)
tvamyou
tvam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन
asiare
asi:
Kriya (Copula/क्रिया)
TypeVerb
Root√as (अस्)
Formलट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
mahataḥof the great
mahataḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (bhāratasya इति)
bhāratasyaof the Bhārata (Mahābhārata)
bhāratasya:
Sambandha (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootbhārata (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
vaiindeed
vai:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle)
dharma-artha-kāma-mokṣāṇāmof dharma, artha, kāma, and mokṣa
dharma-artha-kāma-mokṣāṇām:
Sambandha (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootdharma (प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक) + kāma (प्रातिपदिक) + mokṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (धर्मश्च अर्थश्च कामश्च मोक्षश्च)
viniścaya-kṛtaḥone who has made the determination/decision
viniścaya-kṛtaḥ:
Karta (Subject complement/कर्तृपूरक)
TypeAdjective
Rootviniścaya (प्रातिपदिक) + kṛta (कृदन्त; √kṛ (कृ) + क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (विनिश्चयं कृतवान्/कृतः)
dhruvamcertainly
dhruvam:
Kriya-visheṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootdhruva (प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् प्रयोगः; क्रियाविशेषण (adverbial accusative): ‘certainly’

Ṛṣis of Naimiṣāraṇya

Tirtha: Kāśī (frame) / Naimiṣāraṇya (setting)

Type: kshetra

Listener: Vyāsa

Scene: Vyāsa depicted as the grand compiler: Veda bundles arranged in four, the Mahābhārata manuscript prominent; sages gesture toward the four puruṣārthas symbolized as four paths converging into a single luminous summit (mokṣa).

V
Vyāsa
M
Mahābhārata (Bhārata)
D
Dharma
A
Artha
K
Kāma
M
Mokṣa

FAQs

It establishes Vyāsa’s credibility as a definitive guide to the four aims of life, grounding later teachings in recognized scriptural authority.

No site is directly praised in the verse; the continuing implied setting is Naimiṣāraṇya.

None; it is part of the sages’ formal justification for seeking instruction.