Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 12

ततस्तीर्थं महालक्ष्म्या महापुण्यफलप्रदम् । तत्राभ्यर्च्य महालक्ष्मीं निर्वाणकमलां लभेत्

tatastīrthaṃ mahālakṣmyā mahāpuṇyaphalapradam | tatrābhyarcya mahālakṣmīṃ nirvāṇakamalāṃ labhet

แล้วจึงถึงตีรถะแห่งมหาลักษมี ผู้ประทานผลแห่งบุญใหญ่ เมื่อบูชามหาลักษมี ณ ที่นั้น ย่อมได้ดอกบัวแห่งนิรวาณ คือความหลุดพ้น

ततःthen; thereafter
ततः:
Sambandha (Sequence/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/अपादानार्थक-अव्यय (then; from there)
तीर्थम्a sacred ford; tīrtha
तीर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
महालक्ष्म्याःof Mahālakṣmī
महालक्ष्म्याः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमहालक्ष्मी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
महापुण्यफलप्रदम्bestowing the fruit of great merit
महापुण्यफलप्रदम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा + पुण्य + फल + प्रद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया/प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष (महद् पुण्यं; तस्य फलम्; तत् प्रददाति); विशेषणम् (तीर्थम्)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय
अभ्यर्च्यhaving worshipped
अभ्यर्च्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootअभि + अर्च् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/absolutive); धातुः अर्च् (to worship) उपसर्गः अभि; ‘having worshipped’
महालक्ष्मीम्Mahālakṣmī
महालक्ष्मीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहालक्ष्मी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
निर्वाणकमलाम्the ‘Nirvāṇa-Kamalā’ (liberation-lotus; epithet/boon)
निर्वाणकमलाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनिर्वाण + कमला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारय (निर्वाणरूपा कमला)
लभेत्would obtain
लभेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), आत्मनेपद; प्रथम-पुरुष, एकवचन; धातुः लभ् (to obtain)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Mahālakṣmī-tīrtha

Type: ghat

Scene: A serene tīrtha with a small shrine of Mahālakṣmī; devotees offer lotuses and lamps; above, a symbolic lotus of liberation opens, suggesting nirvāṇa-kamalā.

M
Mahālakṣmī
M
Mahālakṣmī-tīrtha
K
Kāśī (Varanasi)
N
Nirvāṇa

FAQs

Merit (puṇya) and prosperity are ultimately oriented toward liberation; devotion to the Goddess at a holy site is said to culminate in mokṣa.

Mahālakṣmī-tīrtha in Kāśī.

Abhyarcana—formal worship/adoration of Mahālakṣmī at the tīrtha.