Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 110

तत्राल्पमपि यच्छेद्यत्कल्पांतेप्यक्षयं हि तत् । एतेभ्योपि हि तीर्थेभ्यो लिंगकोटित्रयादपि

tatrālpamapi yacchedyatkalpāṃtepyakṣayaṃ hi tat | etebhyopi hi tīrthebhyo liṃgakoṭitrayādapi

ณ ที่นั้น แม้ให้เพียงเล็กน้อยก็เป็นทานอันไม่สิ้นสุด แม้ถึงกัลปสิ้นก็ตาม แท้จริงบุญของสถานที่นั้นยิ่งกว่าตีรถะเหล่านี้ทั้งปวง และยิ่งกว่าสามโกฏิลึงค์ด้วย

तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (there)
अल्पम्a little
अल्पम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootअल्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (कर्मरूपेण—यत्)
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अवधानार्थक (even)
यच्छेत्should give
यच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootयम् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; दानार्थे (to give)
यत्whatever (that)
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम; (यत् = whatever/that which)
कल्पान्तेat the end of an aeon
कल्पान्ते:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकल्पान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; तत्पुरुष-समास (कल्पस्य अन्तः)
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अवधानार्थक (even)
अक्षयम्imperishable; inexhaustible
अक्षयम्:
Visheshana (Predicate qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअक्षय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषण (तत्)
हिindeed; for
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic/causal particle)
तत्that (gift/merit)
तत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता/विधेयविषय), एकवचन; सर्वनाम
एतेभ्यःfrom these; than these
एतेभ्यः:
Apadana (Comparison/source/अपादान)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), बहुवचन; सर्वनाम
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अवधानार्थक (even)
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
तीर्थेभ्यःfrom/than (other) tirthas
तीर्थेभ्यः:
Apadana (Comparison/source/अपादान)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), बहुवचन
लिङ्गकोटित्रयात्than three crores of liṅgas
लिङ्गकोटित्रयात्:
Apadana (Comparison/source/अपादान)
TypeNoun
Rootलिङ्ग + कोटि + त्रय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन; द्विगु-समास (त्रयः कोटयः लिङ्गानाम्)
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अवधानार्थक (even)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda speaking to Agastya)

Listener: Pilgrimage audience within purāṇic frame

Scene: A small act of charity—handing a morsel or coin—radiates into an endless stream of light symbolizing akṣaya merit reaching beyond kalpānta; behind, countless liṅgas appear as a fading comparison.

T
Tīrthas of Kāśī
L
Liṅga (Śiva-symbol)

FAQs

In sacred geography, intention and place amplify dharma: even small charity offered in Kāśī is proclaimed imperishable.

The verse sums up the superiority of the described Kāśī tīrthas (and the sacred locale under discussion) over many other holy acts and sites.

Dāna (charitable giving), emphasizing that even minimal gifts made there become akṣaya (inexhaustible) merit.