Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 35

तत्तीर्थस्य प्रभावेण निष्पापोभूत्क्षणेन च । प्रणम्य देवदेवेशमिंद्रोऽगादमरावतीम्

tattīrthasya prabhāveṇa niṣpāpobhūtkṣaṇena ca | praṇamya devadeveśamiṃdro'gādamarāvatīm

ด้วยอานุภาพแห่งท่าน้ำศักดิ์สิทธิ์นั้น เขาก็หมดมลทินในชั่วขณะ แล้วพระอินทร์ถวายบังคมแด่เทวเทพผู้เป็นจอมแห่งเทพทั้งปวง ก่อนเสด็จกลับสู่อมราวตี

तत्that
तत्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे षष्ठी-एकवचनस्य (Genitive singular) विशेषण-प्रयोगः (with तीर्थस्य)
तीर्थस्यof the sacred ford/place
तीर्थस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), एकवचनम्
प्रभावेणby the power
प्रभावेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootprabhāva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः (Instrumental), एकवचनम्
निष्पापःsinless, freed from sin
निष्पापः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootniṣpāpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (of इन्द्रः)
अभूत्became
अभूत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√bhū (भू सत्तायाम्)
Formलङ्-लकारः (Imperfect/Past), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम् (Singular)
क्षणेनin a moment
क्षणेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootkṣaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कालवाचक-करणम् (instrumental of time)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम् (conjunction)
प्रणम्यhaving bowed
प्रणम्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootpra-√nam (नम् नमने) + ल्यप् (क्त्वा-प्रत्ययः)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययीभाव-रूप कृदन्तः (absolutive/gerund)
देवदेवेशम्the Lord of gods
देवदेवेशम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक) + deveśa (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः ('lord of gods'); पुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), एकवचनम्
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootindra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
अगात्went
अगात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√gam (गम् गतौ)
Formलुङ्-लकारः (Aorist), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
अमरावतीम्to Amarāvatī
अमरावतीम्:
Gati/Karman (Destination as object/गति-कर्म)
TypeNoun
Rootamarāvatī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa narration typically Skanda to Agastya)

Tirtha: Dharmatīrtha

Type: ghat

Listener: Agastya (Kumbhaja)

Scene: Indra, cleansed of sin by Dharmatīrtha, folds hands and bows to Devadeveśa (Śiva) in Kāśī, then departs skyward toward Amarāvatī.

D
Dharmatīrtha
I
Indra
D
Devadeveśa (Śiva)
A
Amarāvatī

FAQs

A tirtha’s sanctifying power, when approached with reverence to Śiva, can remove even grave impurity swiftly.

Dharmatīrtha in Kāśī, credited with immediate purification.

Praṇāma (reverential bowing) to Devadeveśa (Śiva) after receiving the tirtha’s benefit.