Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 110

नाद्रीणां न समुद्राणां न द्रुमाणां महीयसाम् । भूतधात्र्यास्तथा भारो यथा स्वामिद्रुहां महान्

nādrīṇāṃ na samudrāṇāṃ na drumāṇāṃ mahīyasām | bhūtadhātryāstathā bhāro yathā svāmidruhāṃ mahān

ไม่ว่าภูเขา มหาสมุทร หรือไม้ใหญ่ทั้งหลาย ก็หาได้ถ่วงหนักพระธรณีผู้ทรงอุ้มชูสรรพสัตว์เท่ากับภาระอันใหญ่หลวงของผู้ทรยศต่อเจ้านายของตนไม่

not
:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negative particle)
अद्रीणाम्of mountains
अद्रीणाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअद्रि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
nor
:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negative particle)
समुद्राणाम्of oceans
समुद्राणाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
nor
:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negative particle)
द्रुमाणाम्of trees
द्रुमाणाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootद्रुम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
महीयसाम्of the great/very large
महीयसाम्:
Sambandha (Genitive qualifier/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootमहीयस् (प्रातिपदिक; तुलनात्मक-विशेषण)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; विशेषण (qualifying द्रुमाणाम्)
भूतधात्र्याःof the sustainer of beings (Earth)
भूतधात्र्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभूत + धात्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (भूतानां धात्री)
तथाthus/so
तथा:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb of manner: 'thus/so')
भारःburden
भारः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
यथाas
यथा:
Sambandha (Comparative marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; उपमान/तुलनावाचक (comparative: 'as/like')
स्वामिद्रुहाम्of those who betray their master
स्वामिद्रुहाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootस्वामिन् + द्रुह् (धातु) → द्रुह (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्वामिनः द्रुहः = lord-betrayers)
महान्great
महान्:
Karta (Subject qualifier/कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (qualifying भारः)

Skanda (deduced from Kāśīkhaṇḍa dialogue context)

Scene: Bhūdevī (Earth) personified, steady yet strained, while mountains, oceans, and great trees appear light; a dark, oppressive shadow labeled ‘svāmi-droha’ presses upon her, contrasted with a small lamp of dharma.

B
Bhūmi (Earth)

FAQs

Betraying one’s rightful lord or benefactor is a severe adharma, portrayed as an unbearable moral weight upon the world.

No specific tīrtha is named in this verse; it is an ethical maxim within the Kāśīkhaṇḍa narrative.

None; the verse teaches moral restraint and fidelity as dharma.