Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 70

सा पूजितास्तुता मर्त्यैः क्षेत्रसिद्धिं प्रयच्छति । वायव्यां च शिखी चंडी क्षेत्ररक्षाकरी परा

sā pūjitāstutā martyaiḥ kṣetrasiddhiṃ prayacchati | vāyavyāṃ ca śikhī caṃḍī kṣetrarakṣākarī parā

เมื่อมนุษย์ทั้งหลายบูชาและสรรเสริญ พระนางประทานความสำเร็จและสิทธิในเขตกาศี; และ ณ ทิศพายัพมีพระศิขีจัณฑี ผู้เป็นผู้พิทักษ์สูงสุดแห่งกษेत्र

साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
पूजिताworshipped
पूजिता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपूज् (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)
स्तुताpraised
स्तुता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्तु (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)
मर्त्यैःby mortals
मर्त्यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन
क्षेत्रसिद्धिम्success/attainment in the kṣetra
क्षेत्रसिद्धिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक) + सिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (क्षेत्रस्य सिद्धिः)
प्रयच्छतिbestows
प्रयच्छति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + यम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
वायव्याम्in the northwest (direction)
वायव्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवायव्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; दिक्/स्थानवाचक
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
शिखीŚikhī (the crested one; name)
शिखी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिखिन्/शिखी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
चंडीCaṇḍī
चंडी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचण्डी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
क्षेत्ररक्षाकरीprotector of the kṣetra
क्षेत्ररक्षाकरी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक) + रक्षा (प्रातिपदिक) + कर (प्रातिपदिक) + ई (स्त्रीप्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (क्षेत्रस्य रक्षां करोति)
पराsupreme
परा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्

Skanda

Tirtha: Kāśī-kṣetra (vāyavya-Śikhī Caṇḍī; southern Mahālakṣmī)

Type: kshetra

Scene: A pilgrim assembly offers flowers and lamps; Mahālakṣmī receives stuti and grants ‘kṣetra-siddhi’ as a radiant boon, while in the north-west Śikhī Caṇḍī stands as a fierce sentinel, her presence forming a protective boundary around Kāśī.

M
Mahālakṣmī
Ś
Śikhī Caṇḍī
K
Kāśī (Kṣetra)

FAQs

Stuti and pūjā offered with faith in Kāśī yield kṣetra-siddhi, supported by the kṣetra’s own protecting Śaktis.

Kāśī-kṣetra, especially its directional guardians (notably the north-western protectress Śikhī Caṇḍī).

Worship (pūjā) and praise (stuti) of the kṣetra-devī are indicated as the means to attain kṣetra-siddhi.