Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 95

भैरवाद्भैरवी मूर्तिरत्रायाता मनोहरा । संहारभैरवो नाम द्रष्टव्यः स प्रयत्नतः

bhairavādbhairavī mūrtiratrāyātā manoharā | saṃhārabhairavo nāma draṣṭavyaḥ sa prayatnataḥ

จากไภรวะ ได้ปรากฏรูปไภรวีอันงดงาม ณ ที่นี้ ท่านมีนามว่า “สังหารไภรวะ” พึงแสวงหาและไปทำทัศนะด้วยความเพียร

भैरवात्from Bhairava
भैरवात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootभैरव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/अपादान), एकवचन; sandhi: भैरवात् + भैरवी → भैरवाद्भैरवी
भैरवीBhairavī (goddess/form)
भैरवी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभैरवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
मूर्तिःform, manifestation
मूर्तिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमूर्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (adverb: ‘here’)
आयाताhaving come
आयाता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआ-या (धातु) → आयात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having come’
मनोहराcharming
मनोहरा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमनोहर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘charming’
संहारभैरवःSaṃhāra-bhairava
संहारभैरवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसंहार + भैरव (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; तत्पुरुष-समास (संहारस्य भैरवः)
नामby name
नाम:
Sambandha (Appositive marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय/निपात)
Formअव्यय; नाम-निपात (quotative particle: ‘by name’)
द्रष्टव्यःshould be seen
द्रष्टव्यः:
Vidheyavisheshana (Predicative qualifier/विधेयविशेषण)
TypeAdjective
Rootदृश् (धातु) → द्रष्टव्य (कृदन्त)
Formतव्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘to be seen’
सःhe/that one
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
प्रयत्नतःwith effort, diligently
प्रयत्नतः:
Kriya-visheshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्रयत्न (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (adverbial ablative); ‘with effort/diligently’

Skanda

Tirtha: Saṃhārabhairava

Type: kshetra

Scene: A fierce yet captivating Bhairava form appears in Kāśī—Saṃhārabhairava—surrounded by a halo of flames, with devotees approaching cautiously and resolutely, guided by lamps through narrow lanes.

B
Bhairava
B
Bhairavī
S
Saṃhārabhairava
K
Kāśī (Vārāṇasī)

FAQs

Kāśī’s fierce-divine forms are to be approached with reverence and intention; darśana is presented as spiritually decisive.

The manifestation/site of Saṃhārabhairava in Kāśī.

A prescription of diligent darśana—seek and behold Saṃhārabhairava with effort (prayatnataḥ).