Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 1

स्कंद उवाच । शृण्वगस्त्य तपोराशे काश्यां लिंगानि यानि वै । सेवितानि नृणां मुक्त्यै भवेयुर्भावितात्मनाम्

skaṃda uvāca | śṛṇvagastya taporāśe kāśyāṃ liṃgāni yāni vai | sevitāni nṛṇāṃ muktyai bhaveyurbhāvitātmanām

สกันทะตรัสว่า: ฟังเถิด โอ้อคัสตยะ ขุมทรัพย์แห่งตบะ—ว่าด้วยลึงค์ทั้งหลายของพระศิวะในกาศี ซึ่งเมื่อบูชาแล้ว ย่อมเป็นเหตุแห่งโมกษะแก่มนุษย์ผู้มีจิตขัดเกลาและสำรวม

स्कन्दःSkanda
स्कन्दः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
शृणुlisten
शृणु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट् (imperative), परस्मैपदम्, मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन
अगस्त्यO Agastya
अगस्त्य:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअगस्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन
तपो-राशेO heap of austerity
तपो-राशे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक) + राशि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; बहुव्रीह्यर्थे संबोधन (epithet)
काश्याम्in Kāśī
काश्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन
लिङ्गानिliṅgas
लिङ्गानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन
यानिwhich
यानि:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; सम्बन्ध (relative pronoun)
वैindeed
वै:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक/सम्भावनार्थक अव्यय (emphatic particle)
सेवितानिworshipped/served
सेवितानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootसेव् (धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; विशेषण (liṅgāni qualifies)
नृणाम्of men
नृणाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootनृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन
मुक्त्यैfor liberation
मुक्त्यै:
Sampradana (Purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootमुक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी (4), एकवचन; प्रयोजन (for the sake of liberation)
भवेयुःmay be / would be
भवेयुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
भावित-आत्मनाम्of the self-disciplined (purified-souled)
भावित-आत्मनाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभावित (कृदन्त; भू धातोः क्त) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन; विशेष्य-सम्बन्ध (of those whose selves are purified/meditated)

Skanda

Tirtha: Kāśī-liṅga-samūha (collective)

Type: kshetra

Listener: Agastya

Scene: Skanda instructs Agastya: a panoramic sacred map-like vision of Kāśī with multiple liṅga shrines, pilgrims performing pradakṣiṇā, and a serene riverfront—emphasizing disciplined worship.

S
Skanda
A
Agastya
K
Kāśī
Ś
Śiva (implied)

FAQs

Liberation is linked to both sacred place and inner refinement: worship in Kāśī bears fruit especially for the bhāvitātmā (cultivated-minded devotee).

Kāśī (Varanasi) as a field of many liberating Śiva-liṅgas.

Sevā/worship of Kāśī’s liṅgas with a purified, disciplined mind.