Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 76

निशम्य काश्यपिरितिप्रसूपादौप्रणम्य च । गृहीताशीर्ययौ शीघ्रं खमार्गेण खगेश्वरः

niśamya kāśyapiritiprasūpādaupraṇamya ca | gṛhītāśīryayau śīghraṃ khamārgeṇa khageśvaraḥ

ครั้นได้ฟังถ้อยคำของมารดากาศยปี (วินตา) แล้ว เขากราบแทบพระบาทมารดา รับพร แล้วพญานกก็รีบเหินไปตามทางนภา

निशम्यhaving heard/understood
निशम्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootनि-शम्/श्रु (धातु; अर्थे ‘श्रवण/अवगम’)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
काश्यपिKāśyapa
काश्यपि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकाश्यप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker/उद्धरण)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-निपात (quotative particle)
प्रसू-पादौthe mother's feet
प्रसू-पादौ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रसू (प्रातिपदिक) + पाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, द्विवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रसूः पादौ)
प्रणम्यhaving bowed
प्रणम्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-नम् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
and
:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (conjunction)
गृहीत-आशीःhaving received a blessing
गृहीत-आशीः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootगृहीत (कृदन्त-प्रातिपदिक, √ग्रह्) + आशीस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष-भावः (गृहीता आशीः यस्य)
ययौwent
ययौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
शीघ्रम्quickly
शीघ्रम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootशीघ्र (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण)
ख-मार्गेणby the sky-path; through the air
ख-मार्गेण:
Karana (Instrument/Path/करण)
TypeNoun
Rootख (प्रातिपदिक) + मार्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (खस्य मार्गः)
खग-ईश्वरःthe lord of birds (Garuḍa)
खग-ईश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootखग (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (खगानाम् ईश्वरः)

Narrator (within the Skanda–Agastya frame typical of Kāśīkhaṇḍa)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Listener: Śaunaka and sages (frame)

Scene: Garuḍa bows at Vinatā’s feet, receives blessings, and launches into the sky; a transition from counsel to action.

G
Garuḍa (Khageśvara/Tārkṣya)
V
Vinatā (Kāśyapī)

FAQs

Obedience to righteous counsel and reverence to one’s mother are upheld as dharmic virtues that guide action.

The broader text glorifies Kāśī; this verse is a narrative transition without a direct tirtha reference.

None; the act highlighted is praṇāma (bowing) and receiving blessings as a dharmic practice.