Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 91

बहुशोलंबिरोलंब मालामालितभूतलम् । चलच्चंदनशाखाग्र रममाणपि काकुलम्

bahuśolaṃbirolaṃba mālāmālitabhūtalam | calaccaṃdanaśākhāgra ramamāṇapi kākulam

พื้นดินราวกับปูด้วยพวงมาลัยมากมายที่ห้อยระย้าแกว่งไกวเป็นชั้น ๆ; และเมื่อปลายกิ่งจันทน์ไหวเอนอย่างอ่อนโยน สถานนั้นก็ดูคึกคักด้วยความรื่นรมย์ ราวมีชีวิต

बहुmany
बहु:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formप्रातिपदिकम्; समासपूर्वपद (Stem; compound member)
शोलम्बिśolambi (a kind of creeper/garland plant)
शोलम्बि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootशोलम्बि (प्रातिपदिक)
Formप्रातिपदिकम्; समासाङ्ग (Stem; compound member)
उरोलम्बhanging with many śolambi (garlands)
उरोलम्ब:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootउरोलम्ब (प्रातिपदिक)
Formप्रातिपदिकम्; बहु-शोलम्बि-उरोलम्ब इति तत्पुरुषः (Stem; tatpuruṣa compound member)
मालाgarland
माला:
Instrument (Karana/करण)
TypeNoun
Rootमाला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रातिपदिकम्; समासपूर्वपद (Feminine stem; compound member)
आमालितcovered/garlanded with garlands
आमालित:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआ + माल् (धातु) → आमालित (कृदन्त)
Formभूतकृदन्तः (क्त), प्रातिपदिकम्; माला-आमालित इति तत्पुरुषः (Past participle -kta; tatpuruṣa)
भूतलम्the ground (earth-surface) covered with hanging garlands
भूतलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभूतल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; (बहु-शोलम्बि-उरोलम्ब)-माला-आमालित-भूतलम् इति समाससमूहः (Neuter, Accusative, Singular; compound chain)
चलत्moving, swaying
चलत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचल् (धातु) → चलत् (कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्तः (शतृ), प्रातिपदिकम्; समासपूर्वपद (Present participle; compound member)
चन्दनsandalwood
चन्दन:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootचन्दन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रातिपदिकम्; समासाङ्ग (Neuter stem; compound member)
शाखाbranch
शाखा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootशाखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रातिपदिकम्; समासाङ्ग (Feminine stem; compound member)
अग्रम्tips of swaying sandal branches
अग्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअग्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; चलत्-चन्दन-शाखा-अग्रम् इति तत्पुरुषः (Neuter, Accusative, Singular; tatpuruṣa)
रममाणsporting, delighting
रममाण:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरम् (धातु) → रममाण (कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्तः (शानच्), प्रातिपदिकम्; समासपूर्वपद (Present middle participle; compound member)
अपिeven, also
अपि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपातः (particle)
काकुलम्confused, bustling/noisy
काकुलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootकाकुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (Neuter, Accusative, Singular; adjective)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī (Avimukta-Kṣetra)

Type: kshetra

Listener: null

Scene: A pathway whose earth is strewn with garlands; overhead and around, festoons hang and sway; sandalwood branches move in the breeze; pilgrims and attendants create a gentle, joyful commotion as if preparing for a deity’s procession.

Ā
Ānandakānana
C
Candana (sandalwood)

FAQs

The sacred grove is depicted as naturally ‘worshipful’—ornamented and vibrant—mirroring the joy of divine presence in Kāśī.

Ānandakānana/Ānandavana in Kāśī (Avimukta-kṣetra).

None; the verse offers a celebratory visualization useful for devotional contemplation of the kṣetra.