Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 38

क्षीरार्णवाधिपतितामुपमन्युरवाप्तवान् । अंधकोप्यभवद्भृंगी गाणपत्यपदोर्जितः

kṣīrārṇavādhipatitāmupamanyuravāptavān | aṃdhakopyabhavadbhṛṃgī gāṇapatyapadorjitaḥ

อุปมันยุได้บรรลุความเป็นเจ้าเหนือเกษีรารณวะ (มหาสมุทรน้ำนม); และอันธกะก็ยังได้เป็นภฤงคี ได้ตำแหน่งอันสูงส่งในหมู่คณะคณะแห่งพระศิวะ

क्षीरार्णवाधिपतिताम्the lordship of the Milk Ocean
क्षीरार्णवाधिपतिताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षीरार्णवाधिपतिता (प्रातिपदिक; क्षीर + अर्णव + अधिपति + ता)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष-श्रृङ्खला (‘क्षीरार्णवस्य अधिपतिः’ → ‘अधिपतिता’ = lordship)
उपमन्युःUpamanyu
उपमन्युः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootउपमन्यु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अवाप्तवान्having obtained
अवाप्तवान्:
Kriya (Participial predicate/क्रियाविशेषण-प्रधान)
TypeVerb
Rootअवाप्तवत् (प्रातिपदिक; अव + आप् (धातु) + क्तवतुँ)
Formकृदन्त (क्तवतुँ-प्रत्ययान्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकर्मणि/भूतकर्तरि ‘having obtained’
अंधकःAndhaka
अंधकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअंधक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), ‘also’
अभवत्became
अभवत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ्-लकार (अनद्यतनभूत/Imperfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
भृंगीBhṛṅgī (a gaṇa)
भृंगी:
Karta (Subject complement/कर्ता-समाप्य)
TypeNoun
Rootभृंगी (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (नाम)
गाणपत्यपदःthe status/position of a gaṇa of Gaṇapati
गाणपत्यपदः:
Karta (Subject-Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootगाणपत्यपद (प्रातिपदिक; गाणपत्य + पद)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुषः (‘गणपतेः सम्बन्धि पदम्’)
ऊर्जितःstrengthened; exalted
ऊर्जितः:
Karta (Subject-Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootऊर्जित (प्रातिपदिक; ऊर्ज् (धातु) + क्त)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (गाणपत्यपदस्य/भृंगीणः)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: Two vignettes: Upamanyu receiving a conch-and-lotus-like insignia of lordship over the Milk Ocean; Andhaka transformed into Bhṛṅgī, marked by ascetic gaṇa iconography, standing near Śiva’s retinue.

U
Upamanyu
K
Kṣīrārṇava (Ocean of Milk)
A
Andhaka
B
Bhṛṅgī
G
Gaṇas (Śiva’s attendants)
Ś
Śiva (implied)

FAQs

Śiva’s devotion can elevate devotees to extraordinary sovereignty and even transform former adversaries into divine attendants.

The Kāśīkhaṇḍa context glorifies Śiva-centered sacred space—Kāśī—where Śiva’s gaṇa-status and grace are thematically celebrated.

No specific ritual is stated; the verse lists exemplary results of Śiva’s favor and association.