Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 58

अथवा न प्रसू दोषो मंदभाग्योऽस्मि तत्सुतः । सुतेनकृत्यं यत्कृत्यं तत्प्राप्तिर्नास्ति भिल्लि मे

athavā na prasū doṣo maṃdabhāgyo'smi tatsutaḥ | sutenakṛtyaṃ yatkṛtyaṃ tatprāptirnāsti bhilli me

หรือแท้จริงแล้วมารดามิได้มีโทษเลย ข้า—บุตรของนาง—ต่างหากผู้มีชะตาอับโชค หน้าที่ที่บุตรพึงกระทำ ข้ายังมิได้บรรลุเลย โอ้ภิลลี

अथवाor else
अथवा:
Sambandha (Discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootअथवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक (disjunctive particle)
not
:
Negation
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध (negation particle)
प्रसूthe mother (one who gave birth)
प्रसू:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootप्रसू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
दोषःfault
दोषः:
Karta (Predicate noun)
TypeNoun
Rootदोष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
मन्द-भाग्यःill-fated, unfortunate
मन्द-भाग्यः:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootमन्द (प्रातिपदिक) + भाग्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय: ‘मन्दं भाग्यं यस्य’ (as adjective)
अस्मिI am
अस्मि:
Kriya (Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन
तत्-सुतःher son / his son
तत्-सुतः:
Karta (Subject complement)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम) + सुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: ‘तस्य सुतः’
सुतेनby the son
सुतेन:
Karana (Agent/instrument in passive sense)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
कृत्यम्what ought to be done, duty
कृत्यम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootकृ (धातु)
Formकृदन्त (तव्यत्/gerundive), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘कर्तव्यम्’
यत्which
यत्:
Sambandha (Relative)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धक (relative)
कृत्यम्duty
कृत्यम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootकृ (धातु)
Formकृदन्त (तव्यत्), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
तत्that
तत्:
Sambandha (Correlative)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तद्-निर्देश (correlative)
प्राप्तिःattainment, fulfillment
प्राप्तिः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootप्राप्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
not
:
Negation
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध (negation particle)
अस्तिis
अस्ति:
Kriya (Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
भिल्लिO Bhillī (tribal woman)
भिल्लि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootभिल्लि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन
मेfor me / my
मे:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन (enclitic)

Narrative voice (Skanda relating to Agastya; speaker within the story: the son lamenting)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: The speaker turns inward, declaring the mother blameless and himself ill-fated for failing in sonly duties; Bhillī is addressed as confidante/witness.

B
Bhillī (tribal woman)

FAQs

One should own one’s shortcomings; filial duty (putra-dharma) is a sacred responsibility.

The episode is embedded in the Kāśīkhaṇḍa’s praise-context of Kāśī, though no single tirtha is named in this verse.

No specific rite is prescribed; the verse emphasizes dharma as duty and accountability.