Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 92

क्षेत्रश्राद्धादिकं चापि तत्तीरे कुरु भूपते । एवं कृते त्वया राजन्नलक्ष्मीः क्लेशकारिणी

kṣetraśrāddhādikaṃ cāpi tattīre kuru bhūpate | evaṃ kṛte tvayā rājannalakṣmīḥ kleśakāriṇī

ข้าแต่พระภูปติ โปรดประกอบกษेत्र-ศราทธะ (kṣetra-śrāddha) และพิธีอื่น ๆ ณ ฝั่งนั้นด้วย เมื่อพระองค์ทรงกระทำดังนี้ โอ้พระราชา อลักษมี ผู้ก่อทุกข์ยากจักถูกขับไล่ไป

क्षेत्रश्राद्धादिकम्field-śrāddha and the like
क्षेत्रश्राद्धादिकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्रश्राद्ध (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक) + क (प्रातिपदिक-प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘क्षेत्र-श्राद्ध’ (षष्ठी/तत्पुरुष) + ‘आदि’ समाहारः
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपातः (also)
तत्on that
तत्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम-शब्दः; ‘तीरे’ इत्यस्य विशेषणम्
तीरेon the bank/shore
तीरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतीर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
कुरुdo/perform
कुरु:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट्-लकारः (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
भूपतेO king
भूपते:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootभूपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्ययम्
कृतेwhen (it is) done
कृते:
Adhikarana (Locative absolute/सति-सप्तमी)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः (past passive participle); नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘कृते (सति)’ लोकेटिव्-अब्सोल्यूट्
त्वयाby you
त्वया:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (करण/कर्तृ), एकवचनम्; सर्वनाम-शब्दः
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्
अलक्ष्मीःmisfortune
अलक्ष्मीः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअलक्ष्मी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
क्लेशकारिणीcausing distress
क्लेशकारिणी:
Karta (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootक्लेश (प्रातिपदिक) + कारिन् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; उपपद-तत्पुरुषः (‘क्लेशं करोति’); ‘अलक्ष्मीः’ इत्यस्य विशेषणम्

Sage/teacher addressing the king (exact name not explicit in this snippet; likely the muni guiding the king in this adhyāya)

Tirtha: Maṅgalā-tīrtha (bank specified)

Type: ghat

Listener: King (bhūpati/bhūpāla)

Scene: A sage instructs the king on the riverbank: pointing to the exact spot for kṣetra-śrāddha; the king listens with folded hands; behind them the tīrtha water glows, symbolically pushing away a dark ‘alakṣmī’ cloud.

K
King (Bhūpati/Rājan)
K
Kṣetra-śrāddha
A
Alakṣmī (misfortune)

FAQs

Ritual duty at a tīrtha—especially ancestral rites—serves as a dharmic remedy against suffering and ill-fortune.

The bank of the Maṅgalā tīrtha in the Setu region (as per the surrounding verses).

Perform kṣetra-śrāddha and allied rites on the tīrtha’s shore to dispel alakṣmī (inauspiciousness).

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App