Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 17

तद्धि चार्पयता द्रव्यं वृद्धौ यद्ध्रीणितं पुनः । जन्मनो नंतरं कार्यं जातकर्म यथाविधि

taddhi cārpayatā dravyaṃ vṛddhau yaddhrīṇitaṃ punaḥ | janmano naṃtaraṃ kāryaṃ jātakarma yathāvidhi

แท้จริงผู้ถวายพึงถวายทรัพย์ที่ได้มาอีกครั้งในยามรุ่งเรือง มิพึงกักไว้ และทันทีหลังการเกิด พึงประกอบพิธีชาตกรรม (jātakarma) ตามแบบแผน

तत्that
तत्:
Karma/Pratipādya (Contextual ‘that’)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
हिindeed
हि:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय—निपात (particle; indeed)
and
:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय—समुच्चय (conjunction)
अर्पयताby (one) offering
अर्पयता:
Karta (Agent-instrumental/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअर्पय् (धातु, णिजन्त) → अर्पयत् (शतृ)
Formवर्तमानकृदन्त (present participle—शतृ), पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; कर्तरि प्रयोगः—अर्पयन् (by one who offers)
द्रव्यम्substance/wealth
द्रव्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootद्रव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
वृद्धौat the time of prosperity/growth
वृद्धौ:
Adhikaraṇa (Occasion/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवृद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
यत्which/that which
यत्:
Sambandha (Relative)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
ह्रीणितम्(that which is) made modest/ashamed
ह्रीणितम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootह्री (धातु) → ह्रीणित (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अर्थः—लज्जित/ह्रीयुक्त (made modest/ashamed)
पुनःagain
पुनः:
Kāla/Prakāra (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय—पुनरुक्ति/कालवाचक (again; adverb)
जन्मनःfrom birth
जन्मनः:
Apādāna (Source/अपाादान)
TypeNoun
Rootजन्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative), एकवचन
अनन्तरम्immediately after
अनन्तरम्:
Kāla (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootअनन्तर (प्रातिपदिक/अव्ययीभाव-प्रयोग)
Formअव्यय-प्रयोग (adverb): immediately after
कार्यम्to be done
कार्यम्:
Vidhi (Predicate obligation)
TypeAdjective
Rootकार्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेयविशेषण—कर्तव्यम् (to be done)
जातकर्मthe birth-rite (jātakarma)
जातकर्म:
Karma/Pratipādya (The rite)
TypeNoun
Rootजात (कृदन्त-प्रातिपदिक) + कर्म (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—जातस्य कर्म (birth-rite)
यथाविधिaccording to the prescribed rule
यथाविधि:
Prakāra (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + विधि (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव—क्रियाविशेषण: विधिना यथा (according to rule)

Skanda (deduced from section context)

Tirtha: Dharmāraṇya

Type: kshetra

Scene: A household scene: elders prepare a small fire-altar; a newborn is cradled; the father performs jātakarma with a golden spoon of honey and ghee while offerings are set aside, symbolizing giving from prosperity.

J
Jātakarma

FAQs

Prosperity should translate into righteous giving, and life’s transitions should be sanctified through timely saṃskāras.

No specific tīrtha is referenced; the focus is on normative ritual timing and conduct.

Perform the jātakarma rite immediately after birth, strictly according to prescribed procedure.