Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 73

विश्वेश्वरं महालिंगं मन्नाम्नात्र भविष्यति । एवमुक्त्वा महादेवस्तत्रैवांतरधीयत

viśveśvaraṃ mahāliṃgaṃ mannāmnātra bhaviṣyati | evamuktvā mahādevastatraivāṃtaradhīyata

“ณ ที่นี้จักมีมหาลึงค์นามว่า ‘วิศเวศวร’ อันทรงนามของเรา” ครั้นตรัสดังนี้แล้ว พระมหาเทพก็อันตรธาน ณ ที่นั้นเอง

विश्वेश्वरम्Viśveśvara (Lord of the universe)
विश्वेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविश्व (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (विश्वस्य ईश्वरः)
महालिङ्गम्great liṅga
महालिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (महच्च तत् लिङ्गम्)
मत्-नाम्नाby my name / named after me
मत्-नाम्ना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम) + नामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (मम नाम)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb: 'thus')
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त (Absolutive/gerund), पूर्वकालिक क्रिया
महादेवःMahādeva
महादेवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (महान् देवः)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक
एवindeed/just
एव:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphatic particle)
अन्तरधीयतdisappeared/vanished
अन्तरधीयत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअन्तर् + धा (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

Śiva

Tirtha: Viśveśvara Mahāliṅga (as instituted here)

Type: kshetra

Listener: Yama (and implicitly the assembled devas)

Scene: Śiva proclaims the establishment of a great liṅga named Viśveśvara at that spot; immediately after speaking, he vanishes (antaradhāna), leaving the decree resonating in the sacred space.

Ś
Śiva (Mahādeva)
V
Viśveśvara
M
Mahāliṅga
D
Dharmāraṇya (implied)

FAQs

A kṣetra is anchored by a nāma-rūpa of Śiva; naming the liṅga establishes an enduring focus for devotion and merit.

Dharmāraṇya is the implied setting where the Viśveśvara Mahāliṅga is proclaimed to arise.

Implicitly, worship of the named liṅga is indicated as the kṣetra’s central practice, though details come later.