Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 30

आत्मानं चापि मेने स कृतकृत्यं नरेश्वरः । ब्रह्मणा स्थापिताः पूर्वं विष्णुना शंकरेण ये

ātmānaṃ cāpi mene sa kṛtakṛtyaṃ nareśvaraḥ | brahmaṇā sthāpitāḥ pūrvaṃ viṣṇunā śaṃkareṇa ye

แล้วพระราชาผู้เป็นนายเหนือมนุษย์ก็ทรงเห็นว่าพระองค์สำเร็จภารกิจแล้ว—เพราะได้ทรงสถาปนาขึ้นใหม่ซึ่งระเบียบและรากฐานอันศักดิ์สิทธิ์ ที่ครั้งก่อนพรหมา วิษณุ และศังกรได้วางไว้

आत्मानम्himself
आत्मानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अप्यर्थक निपात (particle: also)
मेनेconsidered/thought
मेने:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमन् (धातु; मन्यते)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन, आत्मनेपद
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
कृतdone
कृत:
Visheshana (Qualifier/विशेषण-अङ्ग)
TypeAdjective
Rootकृत (प्रातिपदिक; कृ-धातोः क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; समासाङ्ग (पूर्वपद)
कृत्यम्what ought to be done (duty)
कृत्यम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeNoun
Rootकृत्य (प्रातिपदिक; कृ+यत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘कृत-कृत्य’ कर्मधारयः; आत्मानम्-विशेषणम्
नरेश्वरःking/lord of men
नरेश्वरः:
Karta (Subject-apposition/कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootनर + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘नर-ईश्वर’ तत्पुरुषः; सः इत्यस्य विशेषण/अप्पोजिशन
ब्रह्मणाby Brahmā
ब्रह्मणा:
Karana (Agent-in-passive/करण)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करण/कर्तृ (passive agent)
स्थापिताःwere established
स्थापिताः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) / स्थापयति; क्त-प्रत्यय (PPP)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (भूतकर्मणि/PPP); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; कर्मणि प्रयोगः
पूर्वम्formerly
पूर्वम्:
Adhikarana (Time/अधिकरण-काल)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb: formerly/before)
विष्णुनाby Viṣṇu
विष्णुना:
Karana (Agent-in-passive/करण)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करण/कर्तृ (passive agent)
शंकरेणby Śaṅkara (Śiva)
शंकरेण:
Karana (Agent-in-passive/करण)
TypeNoun
Rootशंकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करण/कर्तृ (passive agent)
येwho/which (those who)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; सम्बन्धवाचक सर्वनाम (relative pronoun)

Unspecified narrator (contextual)

Scene: Rāma stands in reverence, contemplating the Trimūrti’s ancient foundations; behind him, symbolic forms of Brahmā (four-faced), Viṣṇu (conch-disc), and Śaṅkara (trident) appear as a visionary backdrop; the king’s face shows serene completion.

B
Brahmā
V
Viṣṇu
Ś
Śaṅkara (Śiva)

FAQs

One becomes ‘kṛtakṛtya’ (fulfilled) by upholding and restoring the divine order established by the highest deities.

Dharmāraṇya, portrayed as a divinely founded sacred sphere connected to Brahmā, Viṣṇu, and Śiva.

Restoration and re-establishment of divinely instituted sacred structures/ordinances as an act of dharma.