Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 55

शिबिकाभिश्चासंख्याभिः प्रययौ राघवस्तदा । गजारूढः प्रपश्यंश्च देशान्विविधसौहृदान्

śibikābhiścāsaṃkhyābhiḥ prayayau rāghavastadā | gajārūḍhaḥ prapaśyaṃśca deśānvividhasauhṛdān

ครั้งนั้นพระราฆวะเสด็จไปพร้อมเสลี่ยงนับไม่ถ้วน ประทับบนหลังช้างทอดพระเนตรแว่นแคว้นนานาประการ อันมีสายสัมพันธ์แห่งไมตรีแตกต่างกันไป

शिबिकाभिःwith palanquins
शिबिकाभिः:
Sahakāraka (Means/Accompaniment)
TypeNoun
Rootशिबिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन (Instr. pl.)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
असंख्याभिःcountless
असंख्याभिः:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootअसंख्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन (Instr. pl.); विशेषणम्
प्रययौwent forth
प्रययौ:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Rootप्र-या (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: या
राघवःRāghava (Rama)
राघवः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन (Nom. sg.)
तदाthen
तदा:
Kāla (Time)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
गजारूढःmounted on an elephant
गजारूढः:
Karta (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootगज (प्रातिपदिक) + आरूढ (आ-रुह् धातोः क्त)
Formतत्पुरुष-समास (गजे आरूढः); पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन (Nom. sg.)
प्रपश्यन्seeing, observing
प्रपश्यन्:
Kriyāviśeṣaṇa (Concurrent action)
TypeVerb
Rootप्र-√पश्/दृश् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (present active participle) ‘प्रपश्यत्’; पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन (Nom. sg.)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
देशान्regions, countries
देशान्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, बहुवचन (Acc. pl.)
विविधसौहृदान्having various friendly relations
विविधसौहृदान्:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक) + सौहृद (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (विविधं सौहृदं येषु/येषां ते); पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, बहुवचन (Acc. pl.); ‘देशान्’ इति विशेषणम्

Narrator (Purāṇic narrator; contextually Sūta/Lomaharṣaṇa style narration)

Type: kshetra

Scene: Rāghava rides a caparisoned elephant, surrounded by innumerable palanquins and attendants; he surveys varied lands and peoples, greeted by friendly rulers and communities along the route.

R
Rāghava (Rāma)

FAQs

Dharma-oriented leadership moves through the world without hostility, recognizing and sustaining bonds of goodwill.

The narrative continues toward Dharmāraṇya; this verse serves as the journey-setting rather than a site-description.

No ritual instruction appears in this verse.