Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 38

ब्रह्मास्त्रेण त्रयोदश्यां बद्धः शक्रजिता कपिः । दारुणानि च रूक्षाणि वाक्यानि राक्षसाधिपम्

brahmāstreṇa trayodaśyāṃ baddhaḥ śakrajitā kapiḥ | dāruṇāni ca rūkṣāṇi vākyāni rākṣasādhipam

ในวันติติ “ตรโยทศี” วานรผู้พิชิตโอรสแห่งอินทราถูกผูกมัดด้วยพรหมาสตรา และเขาได้กล่าววาจาอันดุเดือด เฉือนคมต่อเจ้าแห่งรากษส

ब्रह्मास्त्रेणwith the Brahmā-weapon
ब्रह्मास्त्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootbrahma + astra (प्रातिपदिक); brahmāstra (समास-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), एकवचनम्; समासः—तत्पुरुषः (brahmaṇaḥ astraṃ)
त्रयोदश्याम्on the thirteenth (tithi)
त्रयोदश्याम्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Roottrayodaśī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्
बद्धःbound
बद्धः:
Karta (Predicate/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Root√bandh (धातु) + ta (क्त)
Formकृदन्तः—क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
शक्रजिताby Śakrajit (Indrajit)
शक्रजिता:
Karana (Agent-Instrument/करण)
TypeNoun
Rootśakra + jit (प्रातिपदिक); śakrajit (समास-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), एकवचनम्; समासः—तत्पुरुषः (śakraṃ jayati iti)
कपिःthe monkey (Hanumān)
कपिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkapi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्
दारुणानिharsh/terrible
दारुणानि:
Karma (Object-Qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootdāruṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः (Nom/Acc), बहुवचनम्; विशेषणम् (vākyāni)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चय-बोधकः (conjunction)
रूक्षाणिrough/abrasive
रूक्षाणि:
Karma (Object-Qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootrūkṣa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम् (vākyāni)
वाक्यानिwords/speeches
वाक्यानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvākya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), बहुवचनम्
राक्षसाधिपम्the lord of the rākṣasas
राक्षसाधिपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootrākṣasa + adhipa (प्रातिपदिक); rākṣasādhipa (समास-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्; समासः—तत्पुरुषः (rākṣasānām adhipaḥ)

Purāṇic narrator (contextual; likely Sūta-style narration within Brahmakhaṇḍa)

Scene: Hanumān, bound by luminous Brahmāstra cords, stands unbroken; he hurls cutting words at the rākṣasa lord’s assembly, eyes blazing with dharma.

H
Hanumān
B
Brahmāstra
I
Indrajit (implied by Śakrajitā)
R
Rāvaṇa

FAQs

Even when constrained, a dharmic emissary remains fearless; firm speech can be a moral weapon against tyranny.

No tīrtha is mentioned; the focus is the Laṅkā episode.

None; the verse describes a martial and diplomatic confrontation.